Gneistinn

Ég ákvað núna áðan að sjá hvað væri að gerast hjá Röskvu og Vöku og kíkti á heimasíður þeirra. Það er í gangi deila um bílastæðagjöld. Það er hægt að giska hvar menn standa. Vaka vill greinilega eyða peningum Háskólans í bílastæði frekar en menntun á meðan Röskva vill blóðmjólka stúdenta sem koma á bílum sínum í skóla. Ég umorða skoðanirnar örlítið en ekki mikið. Þetta er ekki það sem greip mig.

Það sem greip mig er að þó að um ritdeilu sé að ræða dettur höfundur/ritstjórum ekki í hug að vísa á greinina sem verið er að svara. Þetta kom þó ekki á óvart. Þetta er vaninn. Háskólalistinn lagði mikið upp úr því að vísa á greinar sem var verið að svara á vefnum og hafði líka almenna hlekki á bæði Röskvu og Vöku. Þetta var byltingarkennt í stúdentapólitíkinni en stúdentar kunnu ekki gott að meta og sitja uppi með kerfi sem þeir eiga flestir skilið.

Það var rifjast upp fyrir mér gælumál hans Jakobs innan Háskólalistans. Hann reyndi ítrekað að fá framboðið til að berjast fyrir bílastæðisgjöldum á Háskólasvæðinu. Flestir töldu að hvað sem öðru liði yrði slíkt stefnumál til að drepa Háskólalistann. Jakob hélt hins vegar að þetta myndi sýna að við værum ábyrg og við myndum fá atkvæði út á það þannig. Almennt eru stjórnmálamenn ekki jafn bjartsýnir á innræti kjósenda sinna og hann Kobbi.

Ég verð að játa að ég gleðst aðeins yfir því hve lítill munur var í kosningunum á Vöku og Röskvu. Það hefur nefnilega svo oft verið sagt að Röskva hafi “átt” atkvæðin sem Háskólalistinn fékk. Núna er enginn Háskólalisti en þó vinnur Röskva með minni mun en í fyrra. Engin á atkvæði Háskólalistans nema helst hann sjálfur. Ef maður lítur yfir úrslitin þá er munurinn á kjörsókn í ár og í fyrra eiginlega eins og að fjöldi stúdenta sem kaus áður hafi ekki séð neinn vænlegan fulltrúa fyrir sig nú og því setið heima. Hverjir ætla að sjá um endurreisn Háskólalistans?

Annars óska ég Röskvufólki til hamingju með sigurinn og ég er spenntur að sjá þau standa við allt sem mér var lofað í símtali gærdagsins.

Rétt í þessu var verið að hringja í mig frá Röskvu. Það var einhver nýliði sem ég kannaðist ekki við og kannaðist ekki við mig sem lenti í þessu. Ég ákvað að vera harður við hann og yfirheyrði hann um hitt og þetta. Hann var ekki ánægður þegar ég útskýrði fyrir honum að ég væri fyrir löngu búinn að kjósa. Þarna fóru áttu mínútur sem hann hefði getað nýtt í að hringja í einhvern annan til að drífa á kjörstað rétt fyrir lokun.

Skilaboðin frá mér eru skýr: Ég vil ekki láta hringja í mig.

Á leiðinni út hitti ég síðan Elías, fyrrverandi formann Stúdentaráðs sem var að kjósa. Hann strikaði ekki jafn marga út og ég.

Það er merkilegt hvaða þessar Stúdentaráðskosningar eru afskaplega lítið merkilegar þegar maður stendur fyrir utan þær. Þegar maður var inn í hringiðunni fannst manni alltaf vera að koma upp einhver mál sem gætu haft áhrif á kjósendur. Þegar maður horfir á þetta úr fjarlægð sér maður að þessi atriði skipta enga máli utan þess hóps sem stendur í baráttunni.

Annars væri gaman ef maður myndi sjá nærri jafn mikla orku í starfi Stúdentaráðs og er í starfi þessara fylkinga tveggja. En ætli það þreyti fólk ekki voðalega að þurfa að halda uppi þessu starfi.

Ég kaus.

Fyrsta krítería í Stúdentaráðskosningum er að skoða hvort að einhverjir vinir og kunningjar séu í framboði. Önnur krítería er að finna einhvern í sama námi. Það eru nokkrir vinir og kunningjar á Stúdentaráðslista síðasta árs hjá Röskvu og Vöku. Röskva hefur þó vinninginn þar. Röskvufólið sjálft er bæði vinur og er í sama námi. Þar með valdi ég að kjósa Röskvu til Stúdentaráðs. Færri eru á listanum til Háskólaráðs af vinum en þó er mér alltaf hlýtt til hennar Sigrúnar Ingibjargar. Þannig að Vaka fékk atkvæði mitt þar. Ég notaði í báðum tilfellum rétt minn til að breyta röð frambjóðanda.

Svoleiðis. Ef ég verð af einhverjum sökum aftur í skóla eftir ár þá vona ég að þriðji valkostur, sem væri hugsanlega endurfæddur Háskólalisti, verði í framboði. Það var líka svo gaman að hafa lista “gamals” fólks sem var meira og minna utan af landi.

Bryndís Ísold tjáir sig um Stúdentaráðskosningar sem fara fram í dag og á morgun. Hún segir “mér finnst eitt helsta baráttumál Vöku í besta falli kjánalegt.  En það gengur út á að tryggja það að stúdentaráð tjái sig ekki um mál sem ekki snúa algjörlega beint að hagsmunum stúdenta.” Ég reyndi að finna þetta mál á heimasíðu Vöku en þar sést það ekki. Líklega eru Vökuliðar ekki sammála Bryndísi um að þetta sé eitt helsta baráttumál þeirra.

Þetta var hins vegar eitt helsta baráttumál Háskólalistans sem ákvað að sitja hjá í þessum kosningum. Við töldum það ekki á verksviði Stúdentaráðs að tjá sig um mál sem ekki vörðuðu hagsmuni stúdenta.

Það er rétt sem Bryndís segir að stúdentar hafi víðsvegar um heim verið í fararbroddi í andófi. Það sem Bryndís lítur framhjá eða veit ekki er að oftast hefur slíkt andóf verið mjög tengt hagsmunum stúdenta. Í Frakklandi árið 1968 voru helstu baráttumál stúdenta umbætur á menntakerfinu. Atvinnumál stúdenta að loknu námi voru líka ofarlega.

Þegar stúdentar hafa verið í fararbroddi í andófi um mál sem ekki tengjast hagsmunabaráttu stúdenta beint þá hefur það yfirleitt verið þannig að um hefur verið að ræða hópa stúdenta en ekki hagsmunafélög. Oft hafa þetta verið hópar róttækra vinstrisinnaðra stúdenta. Þeir höfðu ekki verið kosnir til starfa af stúdentum skóla sinna.

Í praxís virkar Stúdentaráð yfirleitt þannig að Vaka eða Röskva fær aðeins fleiri atkvæði og getur meira og minna ráðið öllu. Venjan er líka sú að hægrimenn kjósi Vöku og vinstrimenn Röskvu. Röskva er opinberlega vinstrisinnuð. Vökuliðar fatta hins vegar ekki að þeir eru hægrimenn fyrren að þeir eru hættir í stúdentapólitík og ná oft merkilega fljótt að vinna sig upp innan Sjálfsstæðisflokksins. Maður gæti haldið að innan Sjálfsstæðisflokksins sé litið svo á að starf innan Vöku sé ígildi til dæmis starfs innan SUS. Þetta þýðir að þegar Stúdentaráð tjáir sig um þjóðmálin til dæmis þá eru allar líkur á að stór hluti stúdenta sé ósammála því sem ráðið segir. Stúdentaráð hefur í raun ekkert umboð frá kjósendum sínum til að fara út fyrir hagsmunabaráttu stúdenta.

Það eru ýmis vafamál í þessu. Til dæmis nefnir Bryndís skipulag Vatnsmýrarinnar. Ég er sammála henni um að þau mál séu á sviði Stúdentaráðs. Það hvort að flugvöllurinn eigi að fara eða vera er ekki skýrt hagsmunamál stúdenta. Það fá meira byggingarland fyrir Háskólann er vissulega stúdentum í hag en aftur á móti treysta margir landsbyggðarstúdentar á flugvöllinn til að komast til og frá Reykjavíkur. Nú gæti önnur hvor fylkingin sett það sem kosningamál að flugvöllurinn færi og fengi þá umboð til slíks ef hún fengi meirihluta. Stúdentaráð hefur hins vegar engin völd í þeim málum og slíkt væri einungis táknrænt. Í undantekningartilfellum geta utanríkismál verið á könnu Stúdentaráðs. Til dæmis þegar ráðist er á tjáningarfrelsi stúdenta í erlendum skólum.

Ef þetta væri eitt helsta baráttumál Vöku þá myndi ég hugsanlega kjósa þau út á það. En ég sé þau ekki leggja áherslu á það þannig að ég hef enga ákvörðun tekið. Mig grunar reyndar að ástæðan fyrir því að Vaka hefur stundum talað um þetta sé fyrst og fremst vegna þess að skoðun hægrimanna á þjóðmálum og sérstaklega alþjóðamálum sé ekki það vinsæl meðal stúdenta að þeir vilji nota þau á þessum vettvangi.

Ég kýs væntanlega á eftir. Reyni að ákveða mig í millitíðinni.

Það verður áhugavert að fylgjast með Stúdentaráðskosningunum af hliðarlínunni. Bæði Röskva og Vaka hafa víst kynnt lista sína en fyrrnefndi klúbburinn er að reyna að halda sínum leyndum.  Ég sem þarf að ákveða hvort og hvorn listann ég kýs. Augljóslega er munurinn enginn á stefnunni þannig að maður verður að meta fólkið.

Reyndar hef ég heyrt að allavega eitt annað framboð hafi verið í undirbúningi og það verður gaman að heyra hvernig það gengur.

Fólk veltir fyrir sér kenningum um það hvers vegna Stúdentaráðskosningarnar fóru eins og þær fóru.

Með fylgi Háskólalistans þá held ég að það sé tvennt sem skipti aðalmáli.  Í fyrsta lagi var Háskólalistinn stofnaður til að vinna gegn kerfi sem hefur í raun ekki verið til staðar síðustu tvö ár (og fólk áttaði sig ekki á að við höfðum lamað kerfið).  Í öðru lagi, og ég tel þetta mikilvægara, þá vorum við of fámenn í kosningabaráttunni og gátum því lítið gert.  Eggert bjargaði hins vegar því sem bjargað varð.

Á lokasprettinum þá er eitt sem ég held að hafi hugsanlega komið með illa út fyrir Vöku.  Það að fá viljayfirlýsingu um lóðir fyrir Stúdentagarða frá Villa borgarstjóra tveimur dögum fyrir kosningar og dreifa mynd af honum að taka í höndina á Sigga formanni var ekki góð hugmynd.  Vaka hefur verið að reyna að losna við hægri stimpilinn og hefur staðið sig ágætlega í því.  Lóðamálið kom hins vegar einfaldlega þannig út að Sjálfsstæðisflokkurinn væri að gefa Vöku loforð um Stúdentagarða í kosningagjöf.