{"id":394,"date":"2006-07-20T12:37:00","date_gmt":"2006-07-20T12:37:00","guid":{"rendered":"http:\/\/gamla.truflun.net\/daniel\/?p=394"},"modified":"2006-07-20T12:37:00","modified_gmt":"2006-07-20T12:37:00","slug":"sannanir-visindanna","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/truflun.net\/daniel\/2006\/07\/20\/sannanir-visindanna\/","title":{"rendered":"Sannanir v\u00ed\u00adsindanna"},"content":{"rendered":"<p>Miki\u00f0 lei\u00f0ist m\u00e9r \u00feegar menn fara a\u00f0 tala um a\u00f0 v\u00ed\u00adsindin hafi ekki sanna\u00f0 eitt e\u00f0a anna\u00f0. \u00deessarar tilhneigingar g\u00e6tir helst me\u00f0al manna sem efast um \u00fer\u00f3unarkenningu Darwins og benda \u00e1 a\u00f0 h\u00fan s\u00e9 &#8222;bara&#8220; kenning. \u00deetta eru menn sem myndu reyna a\u00f0 sanna v\u00ed\u00adsindalegar kenningar frekar en afsanna \u00fe\u00e6r. Ef svona ma\u00f0ur v\u00e6ri be\u00f0inn um a\u00f0 gera v\u00ed\u00adsindalega ranns\u00f3kn \u00e1 \u00fev\u00ed\u00ad hvort vatn sy\u00f0i vi\u00f0 100\u00c2\u00b0c myndi hann sj\u00f3\u00f0a vatn \u00e1 hellunni heima hj\u00e1 s\u00e9r og m\u00e6la n\u00e1kv\u00e6mlega vi\u00f0 hva\u00f0a hitastig vatni\u00f0 sy\u00f0i og voila; \u00fea\u00f0 s\u00fd\u00f0ur vi\u00f0 100\u00c2\u00b0c og kenningin er s\u00f6nnu\u00f0 (og er \u00fe\u00e1 v\u00e6ntanlega ekki kenning lengur). Ma\u00f0urinn g\u00e6ti framkv\u00e6mt \u00feetta hundra\u00f0ogfimmt\u00ed\u00adu sinnum og sanna\u00f0 \u00feannig kenninguna aftur og aftur, en alv\u00f6ru v\u00ed\u00adsindama\u00f0ur \u00feyrti ekki a\u00f0 sj\u00f3\u00f0a vatn nema einu sinni undir miklum \u00fer\u00fdstingi og f\u00e1 \u00fe\u00e1 \u00fat a\u00f0 vatn s\u00fd\u00f0ur vi\u00f0 150\u00c2\u00b0c til a\u00f0 afsanna hana. \u00dea\u00f0 er nefnilega \u00fea\u00f0 sem v\u00ed\u00adsindin ganga \u00fat \u00e1; a\u00f0 setja fram kenningar sem l\u00fdsa heiminum og reyna s\u00ed\u00ad\u00f0an a\u00f0 afsanna \u00fe\u00e6r. \u00de\u00e6r kenningar sem ekki reynist unnt a\u00f0 afsanna hlj\u00f3ta vi\u00f0urkenningu sem l\u00ed\u00adklegur sannleikur. Hins vegar eru \u00fe\u00e6r alltaf kenningar og ekkert verri fyrir \u00fea\u00f0. \u00deannig er \u00fea\u00f0 me\u00f0 \u00fer\u00f3unarkenninguna. Allt fr\u00e1 \u00fev\u00ed\u00ad a\u00f0 h\u00fan var sett fram hafa menn reynt a\u00f0 afsanna hana en ekki tekist. \u00der\u00f3unarkenningin hefur teki\u00f0 breytingum. H\u00fan b\u00fd\u00f0ur upp \u00e1 nokkrar m\u00f6gulegar lei\u00f0ir sem mannkyni\u00f0 g\u00e6ti hafa \u00fer\u00f3ast eftir en h\u00fan er \u00ed\u00ad grunninn alveg \u00f6rugglega r\u00e9tt, \u00fear sem enn hefur ekki tekist a\u00f0 afsanna hana. \u00deetta finnst m\u00f6nnum sem eiga erfitt me\u00f0 a\u00f0 sam\u00feykkja a\u00f0 menn s\u00e9u komnir af \u00f6pum alveg skelfilegt. \u00deeir \u00e1tta sig nefnilega ekki a\u00f0 samkv\u00e6mt \u00fer\u00f3unarkenningunni ger\u00f0ist \u00fea\u00f0 alls ekki \u00feannig. \u00dea\u00f0 var enginn Simpansi \u00ed\u00ad tr\u00e9 \u00ed\u00ad Afr\u00ed\u00adku sem \u00e1kva\u00f0 allt \u00ed\u00ad einu a\u00f0 skokka \u00fat \u00e1 sl\u00e9ttuna og gerast ma\u00f0ur. Simpansar og menn eiga hins vegar sameiginlegan forf\u00f6\u00f0ur sem var \u00fe\u00e1 hvorki api n\u00e9 ma\u00f0ur. \u00dea\u00f0 er \u00ed\u00ad raun alveg jafn r\u00e9tt a\u00f0 segja a\u00f0 apar s\u00e9u komnir af m\u00f6nnum eins og \u00f6fugt. \u00c1 \u00fea\u00f0 m\u00e1 l\u00ed\u00adka benda a\u00f0 \u00fdmislegt sem vi\u00f0 k\u00f6llum l\u00f6gm\u00e1l eru kenningar. \u00deyngdarl\u00f6gm\u00e1li\u00f0 heitir &#8222;Theory of gravity&#8220; \u00e1 ensku. Samt held \u00e9g ekki a\u00f0 nokkur ma\u00f0ur sem hefur misst brau\u00f0 me\u00f0 sultu \u00e1 g\u00f3lfi\u00f0 efist um \u00feyngdarafli\u00f0 vegna \u00feess a\u00f0 \u00fea\u00f0 er &#8222;bara&#8220; kenning.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Miki\u00f0 lei\u00f0ist m\u00e9r \u00feegar menn fara a\u00f0 tala um a\u00f0 v\u00ed\u00adsindin hafi ekki sanna\u00f0 eitt e\u00f0a anna\u00f0. \u00deessarar tilhneigingar g\u00e6tir helst me\u00f0al manna sem efast um \u00fer\u00f3unarkenningu Darwins og benda \u00e1 a\u00f0 h\u00fan s\u00e9 &#8222;bara&#8220; kenning. \u00deetta eru menn sem myndu reyna a\u00f0 sanna v\u00ed\u00adsindalegar kenningar frekar en afsanna \u00fe\u00e6r. Ef svona ma\u00f0ur v\u00e6ri be\u00f0inn [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":15,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":["post-394","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-almennt"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/truflun.net\/daniel\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/394","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/truflun.net\/daniel\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/truflun.net\/daniel\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/truflun.net\/daniel\/wp-json\/wp\/v2\/users\/15"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/truflun.net\/daniel\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=394"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/truflun.net\/daniel\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/394\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/truflun.net\/daniel\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=394"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/truflun.net\/daniel\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=394"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/truflun.net\/daniel\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=394"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}