{"id":18121,"date":"2019-02-20T21:09:59","date_gmt":"2019-02-20T21:09:59","guid":{"rendered":"http:\/\/truflun.net\/oligneisti\/?p=18121"},"modified":"2019-02-20T21:09:59","modified_gmt":"2019-02-20T21:09:59","slug":"skripanofn-og-vitaverdir-osidir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/2019\/02\/20\/skripanofn-og-vitaverdir-osidir\/","title":{"rendered":"Skr\u00edpan\u00f6fn og v\u00edtaver\u00f0ir \u00f3si\u00f0ir"},"content":{"rendered":"<p>\u00c9g rakst \u00e1 grein fr\u00e1 \u00e1rinu 1898 \u00ed \u00dej\u00f3\u00f0\u00f3lfi og, \u00ed kj\u00f6lfari\u00f0, \u00e1 a\u00f0ra \u00ed sama riti fr\u00e1 \u00e1rinu 1892. \u00dear fjallar greinarh\u00f6fundur (l\u00edklega Hannes \u00deorsteinsson) um \u00fdmis konar nafna\u00f3si\u00f0i \u00e1 \u00cdslandi. \u00c9g t\u00f3k saman nokkra punkta \u00far \u00feessum tveimur greinum:<\/p>\n<blockquote>\n<p>\u00d3skandi v\u00e6ri samt, a\u00f0 J\u00f3narnir f\u00e6kku\u00f0u heldur h\u00e9r eptir, \u00fev\u00ed a\u00f0 J\u00f3n J\u00f3nsson t. d. er sama sem ekkert nafn \u00fat af fyrir sig, svo a\u00f0 \u00fea\u00f0 er jafnvel nau\u00f0ugur einn kostur a\u00f0 hn\u00fdta vi\u00f0 \u00fea\u00f0 einhverju \u00e6ttarnafni til lei\u00f0beiningar, enda hafa margir J\u00f3nar J\u00f3nssynir gj\u00f6rt \u00fea\u00f0,<\/p>\n<\/blockquote>\n<p>[&#8230;]<\/p>\n<blockquote>\n<p>\u00de\u00f3 eru kvennmannaheitin s\u00fdnu lakari t. d. Abela, Abigael, Agata, Alb\u00edna, An\u00edka, An\u00edna, Arey, Atfr\u00ed\u00f0ur, Baldvin\u00eda, Barbara, B\u00e1r\u00f0l\u00edna, Batan\u00eda, Bersabe, B\u00f3el, B\u00f3letta, Brigget, Da\u00f0\u00edna, Deb\u00f3ra, Di\u00f0rika, Dilja, Drysjana, D\u00fdrunn, Egid\u00edna, Einara, El\u00edna, El\u00ednr\u00f3s, El\u00edsa(!), Elka, Elsabj\u00f6rg, Emel\u00edna, Emerenz\u00edana, Engilmar\u00eda, Erlina, Etilr\u00ed\u00f0ur, Eulal\u00eda, Eyj\u00f3lf\u00edna, Feld\u00eds, F\u00eddes, Fri\u00f0j\u00f3na, Fri\u00f0l\u00edna, Frugit, Gu\u00f0anna, Gu\u00f0bil, Gu\u00f0j\u00f3na, Gu\u00f0j\u00f3n\u00fd, Gu\u00f0l\u00edna, Gu\u00f0munda, Gu\u00f0r\u00fanbj\u00f6rg, G\u00far\u00ede, Gytta o. s. frv.<\/p>\n<\/blockquote>\n<p>\u00c9g vil taka sk\u00fdrt fram a\u00f0 \u00fea\u00f0 er h\u00f6fundurinn sj\u00e1lfur sem telur nafni\u00f0 El\u00edsu sl\u00edkt skr\u00edpi a\u00f0 hann \u00fearf a\u00f0 setja upphr\u00f3punarmerki vi\u00f0 \u00fea\u00f0. \u00dea\u00f0 eru m\u00f6rg sl\u00e6m n\u00f6fn \u00ed upptalningu hans en El\u00edsa er ekki eitt \u00feeirra.<\/p>\n<blockquote>\n<p>\u00dea\u00f0 \u00feekkja v\u00edst margir s\u00f6guna um karlinn, sem vildi l\u00e1ta sk\u00edra barni\u00f0 sitt \u201eJes\u00fa Krist&#8220;. Og \u00fea\u00f0 eru svo \u00f3talm\u00f6rg d\u00e6mi upp \u00e1 samskonar s\u00e9rvizku \u00ed \u00feessu efni. M\u00f3\u00f0ir Natans Ketilssonar \u00e6tla\u00f0i a\u00f0 l\u00e1ta hann heita Satan, af \u00fev\u00ed a\u00f0 \u201es\u00e1 gamli&#8220; haf\u00f0i vitja\u00f0 nafns hj\u00e1 henni \u00ed draumi, a\u00f0 m\u00e6lt var, en \u00fea\u00f0 er g\u00f6mul tr\u00fa, a\u00f0 hl\u00fd\u00f0a beri sl\u00edkum vitrunum. Presti \u00fe\u00f3tti samt Satansnafni\u00f0 eigi sem vi\u00f0kunnanlegast sk\u00edrnarnafn, en til \u00feess a\u00f0 brj\u00f3ta \u00fe\u00f3 eigi algerlega b\u00e1g vi\u00f0 gamlan \u00e1tr\u00fana\u00f0 og styggja ekki myrkrah\u00f6f\u00f0ingjann um sk\u00f6r fram, sk\u00edr\u00f0i hann drenginn Natan.<\/p>\n<\/blockquote>\n<p>\u00c9g man ekki eftir a\u00f0 hafa heyrt \u00feessa s\u00f6gu \u00e1\u00f0ur, \u00fe\u00f3 \u00fea\u00f0 g\u00e6ti vel veri\u00f0, en h\u00fan ver\u00f0ur a\u00f0 teljast \u00f3sennileg.<\/p>\n<p>\u00cd seinni greininni er h\u00f6fundur enn a\u00f0 kvarta meir yfir n\u00f6fnum kvenna en \u00ed \u00feetta sinn \u00fe\u00e1 eru flest n\u00f6fnin sem hann nefnir bara mj\u00f6g f\u00edn.<\/p>\n<blockquote>\n<p>Einkum eru kvennmannaheitin yfirleitt miklu afskr\u00e6mislegri, en karlmannaheitin. Einkennilegt er \u00fea\u00f0, hversu allskonar samsetningar vi\u00f0 \u00bb\u00e1st eru almennar, t. d. \u00c1stmann, \u00c1stmundur, \u00c1stvaldur, \u00c1stvin, \u00c1str\u00f3s o. s. frv. Kvennmannaheitin: Sn\u00f3t, (\u00ed Dalas\u00fdslu), Fj\u00f3la (\u00ed Nor\u00f0urm\u00falas\u00fdslu), Eygl\u00f3 (\u00ed Reykjav\u00edk), Huglj\u00faf og Sumarr\u00f3s (\u00ed Skagafir\u00f0i) eru a\u00f0 v\u00edsu eigi lj\u00f3t n\u00f6fn, en d\u00e1l\u00edti\u00f0 \u00f3vi\u00f0kunnanleg eru \u00feau. S\u00f3ley, Eyrar\u00f3s, Baldursbr\u00e1, Hrafnaklukka, \u00c1stlj\u00faf, Haustr\u00f3s mundu t. d \u00feykja skr\u00edtin eiginn\u00f6fn, en \u00feau eru \u00ed fullu samr\u00e6mi vi\u00f0 hin fyrnefndu, og engu lakari. Svo \u00f3vi\u00f0kunnanleg og tilger\u00f0arleg, sem \u00feessi n\u00f6fn eru, geta \u00feau kallazt s\u00f3masamleg \u00ed samanbur\u00f0i vi\u00f0 \u00f6nnur verri.<\/p>\n<\/blockquote>\n<p>\u00dearna n\u00e1\u00f0i hann sums\u00e9 b\u00e6\u00f0i a\u00f0 tala illa um nafn m\u00f3\u00f0ur minnar og konu.<\/p>\n<blockquote>\n<p>A\u00f0 lokum viljum v\u00e9r skora \u00e1 alla foreldra (og presta, a\u00f0 svo miklu leyti, sem \u00feeir geta vi\u00f0 r\u00e1\u00f0i\u00f0), a\u00f0 varast \u00f6ll \u00fatlend nafnskr\u00edpi, smekklausar og \u00f3li\u00f0legar samsetningar nafna og fleirnefni, sk\u00edra b\u00f6rn ekki \u00e6ttarn\u00f6fnum e\u00f0a f\u00f3\u00f0urn\u00f6fnum manna og helzt aldrei nema einu smekklegu nafni, einkum forn\u00edslenzku e\u00f0a \u00f6\u00f0ru l\u00e1tlausu nafni. \u00dea\u00f0 er enginn h\u00f6rgull \u00e1 \u00feeim.<\/p>\n<\/blockquote>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00c9g rakst \u00e1 grein fr\u00e1 \u00e1rinu 1898 \u00ed \u00dej\u00f3\u00f0\u00f3lfi og, \u00ed kj\u00f6lfari\u00f0, \u00e1 a\u00f0ra \u00ed sama riti fr\u00e1 \u00e1rinu 1892. \u00dear fjallar greinarh\u00f6fundur (l\u00edklega Hannes \u00deorsteinsson) um \u00fdmis konar nafna\u00f3si\u00f0i \u00e1 \u00cdslandi. \u00c9g t\u00f3k saman nokkra punkta \u00far \u00feessum tveimur greinum: \u00d3skandi v\u00e6ri samt, a\u00f0 J\u00f3narnir f\u00e6kku\u00f0u heldur h\u00e9r eptir, \u00fev\u00ed a\u00f0 J\u00f3n J\u00f3nsson t. &hellip; <a href=\"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/2019\/02\/20\/skripanofn-og-vitaverdir-osidir\/\" class=\"more-link\">Halda \u00e1fram a\u00f0 lesa: <span class=\"screen-reader-text\">Skr\u00edpan\u00f6fn og v\u00edtaver\u00f0ir \u00f3si\u00f0ir<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":18122,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[117],"class_list":["post-18121","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-jodfraedi","tag-nofn"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18121","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=18121"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18121\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":18123,"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18121\/revisions\/18123"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/media\/18122"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=18121"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=18121"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=18121"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}