{"id":21990,"date":"2024-11-14T11:46:18","date_gmt":"2024-11-14T11:46:18","guid":{"rendered":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/?p=21990"},"modified":"2025-02-16T15:23:15","modified_gmt":"2025-02-16T15:23:15","slug":"odysseifsferd-arid-2001-1968","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/2024\/11\/14\/odysseifsferd-arid-2001-1968\/","title":{"rendered":"\u00d3dysseifsfer\u00f0 \u00e1ri\u00f0 2001 (1968)"},"content":{"rendered":"<p><em>2001: A Space Odyssey<\/em> er ein af st\u00e6rstu myndum kvikmyndas\u00f6gunnar. \u00c9g s\u00e1 hana \u00e1 t\u00fabusj\u00f3nvarpi og \u00fe\u00f3tti ekki miki\u00f0 til koma.<\/p>\n<p>\u00c9g var til \u00ed a\u00f0 gefa henni annan s\u00e9ns. \u00cd g\u00e6r var h\u00fan s\u00fdnd \u00ed Samb\u00ed\u00f3unum Egilsh\u00f6ll og f\u00e9kk Gunnstein me\u00f0.<\/p>\n<p>\u00de\u00f3 a\u00f0 \u00fea\u00f0 hafi ekki veri\u00f0 b\u00f3kstaflega uppselt \u00e1 myndina var seti\u00f0 \u00ed n\u00e6r \u00f6llum s\u00e6tum. Mig grunar a\u00f0 einhver hluti h\u00f3psins hafi veri\u00f0 gaurar sem hafa kokgleypt gervigreindarrugli\u00f0 sem er \u00ed gangi \u00ed dag.<\/p>\n<p>\u00c9g er alltaf svo hissa \u00e1 f\u00f3lki sem m\u00e6tir seint \u00e1 (s\u00e9rstaklega svona klass\u00edskar) myndir. Satt best a\u00f0 segja v\u00e6ri best a\u00f0 loka bara \u00e1 f\u00f3lk r\u00e9tt \u00e1\u00f0ur en myndin er sett \u00e1 sta\u00f0. \u00dea\u00f0 var sums\u00e9 veri\u00f0 a\u00f0 tro\u00f0ast fyrir framan okkur \u00feegar upphafsatri\u00f0i\u00f0 fr\u00e6ga var \u00ed fullum gangi.<\/p>\n<p>Um lei\u00f0 og myndin f\u00f3r af sta\u00f0 var\u00f0 m\u00e9r lj\u00f3st a\u00f0 \u00e9g hef\u00f0i varla s\u00e9\u00f0 hana \u00ed raun \u00e1\u00f0ur. \u00deetta var allt \u00f6nnur reynslu. \u00deegar &#8222;D\u00f6gun mannkyns&#8220; n\u00e1\u00f0i h\u00e1punkti s\u00ednum f\u00e9kk <em>Also Sprach Zarathustra<\/em> a\u00f0 nj\u00f3ta s\u00edn algj\u00f6rlega.<\/p>\n<p>\u00dea\u00f0 var ekki bara t\u00f3nlistin sem naut s\u00edn betur \u00ed hlj\u00f3\u00f0kerfinu \u00fev\u00ed allskonar hlj\u00f3\u00f0 og t\u00f3nar byggja upp stemminguna. Ef \u00e9g hef\u00f0i veri\u00f0 a\u00f0 horfa \u00e1 myndina heim \u00fe\u00e1 hef\u00f0i \u00e9g \u00e1n efa l\u00e6kka\u00f0 \u00e1 nokkrum t\u00edmapunktum af \u00fev\u00ed a\u00f0 hlj\u00f3\u00f0r\u00e1sin var n\u00e6rri \u00f3\u00fe\u00e6gileg og hef\u00f0i jafnvel trufla\u00f0 n\u00e1granna.<\/p>\n<p>T\u00e6knibrellurnar \u00ed <em>2001<\/em> eru enn\u00fe\u00e1 \u00e1hrifar\u00edkar, allavega \u00fe\u00e6r sem s\u00fdna geimskipin og s\u00e9rstaklega inn \u00ed \u00fev\u00ed st\u00f3ra. \u00c9g veit hvernig margt af \u00feessu var gert en \u00feetta er samt \u00f3tr\u00falega flott. Star Wars (upprunalega \u00fatg\u00e1fan) vann afrek \u00feegar kom a\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 s\u00fdna geimbardaga en stenst ekki samanbur\u00f0 vi\u00f0 \u00fea\u00f0 sem gerist inn \u00ed \u00feessum skipum.<\/p>\n<p>Au\u00f0vita\u00f0 eru t\u00e6knibrellurnar \u00ed <em>2001<\/em> grunnurinn a\u00f0 \u00f3tal sams\u00e6riskenningum um a\u00f0 Stanley Kubrick hafi falsa\u00f0 tungllendinguna. \u00c6tli \u00fea\u00f0 hafi l\u00edka veri\u00f0 sl\u00edkir rugludallar a\u00f0 fylla salinn?<\/p>\n<p>\u00de\u00f3 &#8222;ofskynjunaratri\u00f0in&#8220; \u00ed lok myndarinnar s\u00e9u l\u00edka g\u00f3\u00f0 \u00fe\u00e1 grunar mig a\u00f0 \u00feau hafi veri\u00f0 miki\u00f0 flottari \u00e1 m\u00e6likvar\u00f0a \u00e1rsins 1968. F\u00f3lk \u00e1 \u00feeim t\u00edmum hef\u00f0i ekki \u00f3sj\u00e1lfr\u00e1tt bori\u00f0 litad\u00fdr\u00f0ina saman vi\u00f0 skj\u00e1sv\u00e6fur \u00far Windows 95.<\/p>\n<p>\u00c9g \u00fatsk\u00fdr\u00f0i fyrir Gunnsteini a\u00f0 skammst\u00f6funin HAL v\u00e6ri a\u00f0 \u00f6llum l\u00edkindum stafr\u00f3fsleg v\u00edsun \u00ed IBM (H-I\/A-B\/L-M) &#8230; og s\u00ed\u00f0an \u00feurfti \u00e9g a\u00f0 \u00fatsk\u00fdra fyrir honum hve st\u00f3rt \u00fea\u00f0 fyrirt\u00e6ki hafi veri\u00f0 \u00ed t\u00f6lvubransanum \u00e1 s\u00ednum t\u00edma.<\/p>\n<blockquote>\n<p><strong>HAL<\/strong>: I&#8217;m sorry, Dave. I&#8217;m afraid I can&#8217;t do that.<\/p>\n<\/blockquote>\n<p>Gervigreindin HAL virkar betur sem andst\u00e6\u00f0ingur heldur en sp\u00e1 um t\u00f6lvur framt\u00ed\u00f0ar. Au\u00f0vita\u00f0 hefur veri\u00f0 apa\u00f0 eftir \u00feessu \u00ed \u00f3tal kvikmynd og sj\u00f3nvarps\u00fe\u00e1ttum. HAL ber l\u00edklega t\u00f6luver\u00f0a \u00e1byrg\u00f0 \u00e1 \u00fev\u00ed margir eru ginnkeyptir fyrir \u00fdkjus\u00f6gum af &#8222;gervigreind&#8220; samt\u00edma okkar. Var eitthva\u00f0 af \u00fev\u00ed f\u00f3lki l\u00edka \u00ed salnum?<\/p>\n<p>Annars \u00e6ttum vi\u00f0 kannski l\u00edka a\u00f0 kenna Kubrick um uppr\u00e9tt myndb\u00f6nd. \u00dea\u00f0 er nefnilega eitt atri\u00f0i \u00ed myndinni sem s\u00fdnir a\u00f0 r\u00e1s 12 af BBC sendir \u00fat \u00ed h\u00e1skj\u00e1. Au\u00f0vita\u00f0 skondi\u00f0 \u00ed mynd sem treystir svo mj\u00f6g \u00e1 brei\u00f0tjaldi\u00f0.<\/p>\n<p><em>2001<\/em> hl\u00fdtur a\u00f0 vera ein af \u00feeim myndum sem mest hefur veri\u00f0 v\u00edsa\u00f0 \u00ed \u00ed \u00f6\u00f0rum kvikmyndum. <em>Barbie<\/em> (2023) er n\u00fdlegasta d\u00e6mi\u00f0 sem \u00e9g man eftir. Sj\u00e1lfur fatta\u00f0i \u00e9g n\u00fana a\u00f0 til d\u00e6mis a\u00f0 \u00fea\u00f0 eru v\u00edsanir \u00ed \u00feessa \u00ed sj\u00f3nvarps\u00fe\u00e1ttunum <em>Community<\/em> (2009-2015).<\/p>\n<p>Satt best a\u00f0 segja mundi \u00e9g mj\u00f6g takmarka\u00f0 eftir s\u00f6gu\u00fer\u00e6\u00f0i myndarinnar. Me\u00f0al annars var \u00e9g n\u00e6rri alveg b\u00fainn a\u00f0 gleyma \u00fev\u00ed sem gerist milli &#8222;D\u00f6gunnar&#8220; og J\u00fap\u00edterfarsins.<\/p>\n<p>Ofskynjunaratri\u00f0i\u00f0 heilla\u00f0i mig ekkert \u00feegar \u00e9g s\u00e1 \u00fea\u00f0 \u00e1 t\u00fabusj\u00f3nvarpsskj\u00e1. \u00c1 hv\u00edta tjaldinu f\u00e9kk \u00fea\u00f0 a\u00f0 nj\u00f3ta s\u00edn.<\/p>\n<p>Gaur sem satt \u00ed r\u00f6\u00f0inni fyrir framan mig \u00e1kva\u00f0 a\u00f0 hann \u00feyrfti alveg endilega a\u00f0 taka upp litad\u00fdr\u00f0ina \u00e1 s\u00edmann sinn, sem var \u00e1kaflega truflandi \u00ed myrkum salnum. \u00c9g sparka\u00f0i tvisvar \u00ed s\u00e6ti\u00f0 hans.<\/p>\n<p>\u00c9g skil f\u00f3lk sem tekur eitthva\u00f0 upp \u00e1 t\u00f3nleikum af \u00fev\u00ed \u00fea\u00f0 er einstakur atbur\u00f0ur sem ver\u00f0ur aldrei endurtekinn n\u00e1kv\u00e6mlega eins. Af hverju a\u00f0 gera \u00feetta \u00ed b\u00ed\u00f3? \u00dea\u00f0 er h\u00e6gt a\u00f0 n\u00e1lgast myndina \u00e1 annan h\u00e1tt.<\/p>\n<p>Bl\u00e1endalok myndarinnar var st\u00f3rkostlegt a\u00f0 sj\u00e1 \u00e1 st\u00f3ra tjaldinu. \u00de\u00fa veist \u00feegar X er a\u00f0 sko\u00f0a Y \u00ed geimnum. Fr\u00e1b\u00e6rt. \u00c9g t\u00f3k undir klappi\u00f0 \u00feegar nafn Kubrick birtist.<\/p>\n<p>Samb\u00ed\u00f3in \u00e6tla v\u00edst a\u00f0 endurs\u00fdna myndina \u00feannig a\u00f0 \u00fei\u00f0 hafi\u00f0 enn\u00fe\u00e1 t\u00edma til a\u00f0 sj\u00e1 myndina \u00e1 st\u00f3ra tjaldinu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>2001: A Space Odyssey er ein af st\u00e6rstu myndum kvikmyndas\u00f6gunnar. \u00c9g s\u00e1 hana \u00e1 t\u00fabusj\u00f3nvarpi og \u00fe\u00f3tti ekki miki\u00f0 til koma. \u00c9g var til \u00ed a\u00f0 gefa henni annan s\u00e9ns. \u00cd g\u00e6r var h\u00fan s\u00fdnd \u00ed Samb\u00ed\u00f3unum Egilsh\u00f6ll og f\u00e9kk Gunnstein me\u00f0. \u00de\u00f3 a\u00f0 \u00fea\u00f0 hafi ekki veri\u00f0 b\u00f3kstaflega uppselt \u00e1 myndina var seti\u00f0 \u00ed &hellip; <a href=\"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/2024\/11\/14\/odysseifsferd-arid-2001-1968\/\" class=\"more-link\">Halda \u00e1fram a\u00f0 lesa: <span class=\"screen-reader-text\">\u00d3dysseifsfer\u00f0 \u00e1ri\u00f0 2001 (1968)<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":21991,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[30],"tags":[470,472,786,333,471],"class_list":["post-21990","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kvikmyndir","tag-q103474","tag-q55436290","tag-bioferdir","tag-q728553","tag-q2001"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21990","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=21990"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21990\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":21992,"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21990\/revisions\/21992"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/media\/21991"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=21990"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=21990"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=21990"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}