{"id":6873,"date":"2010-04-05T15:30:50","date_gmt":"2010-04-05T15:30:50","guid":{"rendered":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/?p=6873"},"modified":"2010-04-05T15:30:50","modified_gmt":"2010-04-05T15:30:50","slug":"sigmundur-ernir-utrasarklappstyra","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/2010\/04\/05\/sigmundur-ernir-utrasarklappstyra\/","title":{"rendered":"Sigmundur Ernir \u00fatr\u00e1sarklappst\u00fdra"},"content":{"rendered":"<p>Vi\u00f0 Eygl\u00f3 st\u00f6ndum \u00ed sm\u00e1 framkv\u00e6mdum h\u00e9rna heima og \u00feegar vi\u00f0 vorum a\u00f0 f\u00e6ra til sk\u00e1p fundum vi\u00f0 Fr\u00e9ttabla\u00f0i\u00f0 fr\u00e1 24. j\u00fal\u00ed 2005 (r\u00e9tt \u00e1\u00f0ur en vi\u00f0 fluttum hinga\u00f0). Eygl\u00f3 rakst \u00e1 skemmtilega grein sem m\u00e9r s\u00fdnist hvergi vera \u00fe\u00e6gilega a\u00f0gengileg \u00e1 netinu. H\u00fan er eftir mann sem komst \u00e1 einhvern \u00f3skiljanlegan h\u00e1tt \u00e1 \u00feing \u00ed s\u00ed\u00f0ustu kosningum. V\u00e6ntanlega hef\u00f0u einhverjir fleiri efast um skynsemi hans ef \u00feeir hef\u00f0u lesi\u00f0 \u00feetta. \u00c9g vek athygli \u00e1 skemmtilegustu p\u00f6rtunum me\u00f0 leturbreytingum.\n<\/p>\n<blockquote><p>\ufeffSt\u00f3ra Kaupmannah\u00f6fnin<br \/>\nN\u00fdleg samantekt Fr\u00e9ttabla\u00f0sins \u00e1 kaupum \u00edslenskra athafnamanna \u00e1 fyrirt\u00e6kjum \u00ed \u00fatl\u00f6ndum hefur vaki\u00f0 athygli enda er engin sm\u00e1mynt a\u00f0 skipta um hendur \u00feessa dagana; vart undir fimm hundru\u00f0 millj\u00f6r\u00f0um kr\u00f3na. Me\u00f0al fyrirt\u00e6kja sem keypt hafa veri\u00f0 eru bankar, ver\u00f0br\u00e9fafyrirt\u00e6ki, skipaf\u00e9l\u00f6g, flugf\u00e9l\u00f6g, matv\u00f6ruverslanir, t\u00edskuverslanir og lyfjafyrirt\u00e6ki. Sums\u00e9, nokkurn veginn allt sem h\u00e6gt er a\u00f0 kaupa.\n<\/p>\n<p><em>Au\u00f0vita\u00f0 undrast \u00fatlendingar \u00feetta.\n<\/p>\n<p>Og spyrja n\u00e1tt\u00farlega hva\u00f0an allir \u00feessir peningar komi. <\/em><br \/>\nSumir, svo sem Danir, l\u00e1ta s\u00e9r reyndar ekki n\u00e6gja a\u00f0 spyrja, heldur gremjast st\u00f3rlega enda eiga \u00feeir ekki \u00fev\u00ed a\u00f0 venjast a\u00f0 f\u00e1mennt n\u00fdlendur\u00edki \u00feeirra fr\u00e1 fyrri t\u00ed\u00f0 eigi n\u00fa b\u00e6\u00f0i haustskipin og kajann, hva\u00f0 \u00fe\u00e1 a\u00f0 \u00edslenskur f\u00e1ni pr\u00fd\u00f0i vir\u00f0ulegustu verslunarh\u00fas \u00feeirra. Menn hafa svo sem brett nasirnar af minna tilefni.\n<\/p>\n<p>Sk\u00fdringarnar \u00e1 \u00feessum strandh\u00f6ggum \u00edslenskra fj\u00e1rm\u00e1laberserkja eru vitaskuld margar en l\u00edklega er ein auglj\u00f3sasta \u00e1st\u00e6\u00f0an s\u00fa a\u00f0 <em>\u00edslenskt samf\u00e9lag er frj\u00e1lslegt og laust vi\u00f0 lei\u00f0inlegar hef\u00f0ir og venjur. Allir innvi\u00f0ir samf\u00e9lagsins eru tilt\u00f6lulega lausir \u00ed s\u00e9r og h\u00e6gt a\u00f0 f\u00e6ra til me\u00f0 litlum fyrirvara<\/em>. Oftsinnis hafa \u00cdslendingar l\u00fdst sj\u00e1lfum s\u00e9r sem svo a\u00f0 \u00feeir s\u00e9u svol\u00edti\u00f0 r\u00f3tlausir \u00ed hugsun og \u00fe\u00e1 ekki s\u00ed\u00f0ur villtir til verka og sj\u00e1ist ekki fyrir \u00ed framkv\u00e6mdagle\u00f0inni. \u00c1 stundum hafa \u00feeir \u00feurft a\u00f0 afsaka sig fyrir a\u00f0 hafa fari\u00f0 fram af meira kappi en forsj\u00e1 \u2013 og \u00fear fyrir utan hafa \u00cdslendingar aldrei veri\u00f0 mj\u00f6g uppteknir af m\u00f3tu\u00f0um mannasi\u00f0um e\u00f0a nj\u00f6rva\u00f0 sig ni\u00f0ur vi\u00f0 hef\u00f0bundnar kurteisisvenjur. \u00deeir eru einstaklingar, fyrst og s\u00ed\u00f0ast samsafn sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0ra verkmanna sem telja n\u00e1grannaerjur s\u00e9r miklu fremur til tekna en lasta.\n<\/p>\n<p>\u00dea\u00f0 er \u00fev\u00ed a\u00f0 vonum a\u00f0 \u00cdslendingar spyrja einskis \u00feegar \u00feeir r\u00f3ta til \u00ed be\u00f0um n\u00e1granna sinna. \u00deeim er allsendis sama hva\u00f0 Nor\u00f0menn e\u00f0a Danir segja um verklag sitt; \u00feeir eru vanir a\u00f0 ganga \u00e1 a\u00f0 giska hra\u00f0ar til verks en hugurinn megnar. \u00dea\u00f0 hefur sannast \u00e1 s\u00ed\u00f0ustu d\u00f6gum a\u00f0 \u00feessi \u00f3kostur \u00fej\u00f3\u00f0arinnar \u2013 sem sumir kunna a\u00f0 kalla svo \u2013 er jafnframt helsti kostur hennar \u00feegar kemur a\u00f0 vi\u00f0skiptum. Vi\u00f0skipti eru ekki v\u00e6r\u00f0arlegt hjal tveggja manna um kaup og kj\u00f6r.<em> Vi\u00f0skipti sn\u00faast um \u00e1r\u00e6\u00f0i, \u00e1kve\u00f0ni og eftirfylgni.<\/em> Og allt um kring er einhver heillandi \u00e1skorun.\n<\/p>\n<p>\u00dea\u00f0 sakar ekki a\u00f0 n\u00fa um stundir er ein fj\u00f6lmennasta kynsl\u00f3\u00f0 landsmanna \u00e1 s\u00ednum besta aldri. \u00cdslensk \u00fej\u00f3\u00f0 er \u00f3venjulega ung mi\u00f0a\u00f0 vi\u00f0 margar meginlands\u00fej\u00f3\u00f0irnar sem landsmenn eru a\u00f0 berjast vi\u00f0 \u00ed kauph\u00f6llum \u00e1lfunnar; a\u00f0eins fj\u00f3r\u00f0ungur \u00fej\u00f3\u00f0arinnar er yfir fimmtugsaldri, afgangu landsmanna i\u00f0ar af l\u00edfi og framkv\u00e6mdagle\u00f0i \u2013 og \u00fea\u00f0 sem meira er; menntun. \u00cd \u00fev\u00ed efni skiptir eitt atri\u00f0i \u00f6\u00f0ru fremur m\u00e1li; \u00feessi menntun er ekki s\u00f3tt \u00e1 sama sta\u00f0 heldur v\u00ed\u00f0a um l\u00f6nd; jafn vestan hafs sem austan. Fyrir viki\u00f0 er v\u00ed\u00f0s\u00fdnin mikil og s\u00f6mulei\u00f0is viljinn til a\u00f0 lei\u00f0a saman \u00f3l\u00edkar stefnur og strauma. \u00cd reynd er \u00fea\u00f0 svo a\u00f0 f\u00e1ar \u00fej\u00f3\u00f0ir fer\u00f0ast jafn miki\u00f0 og \u00cdslendingar sem halda \u00fati a\u00f0 minnsta kosti tveimur flugf\u00e9l\u00f6gum \u00ed millilandafer\u00f0um \u2013 og eiga enn fleiri. \u00deegar tilt\u00f6lulega lausbeisla\u00f0 og ung\u00e6\u00f0islegt samf\u00e9lag s\u00e6kir s\u00e9r mikla og fj\u00f6lbreytta menntun \u00e1 sk\u00f6mmum t\u00edma er vi\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 b\u00faast a\u00f0 \u00f3\u00feolinm\u00e6\u00f0in geri vart vi\u00f0 sig. Og <em>\u00feegar vi\u00f0 \u00feetta allt saman b\u00e6tist a\u00f0 fj\u00f6trar hagkerfisins og vi\u00f0skiptal\u00edfsins eru losa\u00f0ir burt me\u00f0 l\u00e1tum er ekki nema von a\u00f0 samf\u00e9lagi\u00f0 taki kipp<\/em>. \u00cd reynd titri.\n<\/p>\n<p>\u00deetta hefur gerst; <em>n\u00fd kynsl\u00f3\u00f0 hefur sprungi\u00f0 \u00fat \u00ed n\u00fdfengnu frelsi og fj\u00e1rm\u00e1lafl\u00e6\u00f0i \u00e1 milli landa<\/em>. Og horfir ekki um \u00f6xl heldur a\u00f0eins fram \u00e1 vi\u00f0. <em>Einkav\u00e6\u00f0ingin \u00ed allri sinni mynd kom einfaldlega fram \u00e1 h\u00e1rr\u00e9ttum t\u00edma<\/em>; tr\u00fain \u00e1 einstaklinginn \u2013 sumir segja ofsatr\u00fain \u2013 f\u00e9kk loks a\u00f0 nj\u00f3ta s\u00edn \u00feegar r\u00e9tta kynsl\u00f3\u00f0in kvaddi f\u00f6\u00f0urh\u00fasin. Og <em>\u00feegar vi\u00f0 b\u00e6tist a\u00f0 \u00fej\u00f3\u00f0in er a\u00f0 upplagi s\u00e6milega stygg og \u00f3forsk\u00f6mmu\u00f0 og leitar einatt stystu lei\u00f0ar a\u00f0 settu marki \u2013 og gildir \u00fe\u00e1 einu hverjir standa \u00ed vegi hennar<\/em> \u2013 er e\u00f0lilegt a\u00f0 g\u00f6mul n\u00fdlenduveldi fari \u00e1 taugum.\n<\/p>\n<p><em>Svo er hitt a\u00f0 f\u00e1menni\u00f0 hefur s\u00edna kosti. <\/em><br \/>\n<em>\u00c1 \u00cdslandi eru n\u00e6r allir \u00fdmist br\u00e6\u00f0ur, fr\u00e6ndur, kunningjar e\u00f0a keppinautar. Og \u00fev\u00ed er \u00fea\u00f0 svo a\u00f0 allar bo\u00f0olei\u00f0ir eru langtum styttri en millj\u00f3nasamf\u00e9l\u00f6gin eiga a\u00f0 venjast. <\/em>\u00cdslenkur bla\u00f0ama\u00f0ur n\u00e6r vi\u00f0tali vi\u00f0 fors\u00e6tisr\u00e1\u00f0herra \u00e1 fimmt\u00e1n m\u00edn\u00fatum. Afgangur \u00fej\u00f3\u00f0arinnar hittist \u00e1 n\u00e6sta ni\u00f0jam\u00f3ti.\n<\/p>\n<p>\u00cdslenskt samf\u00e9lag er n\u00fa um stundir reki\u00f0 \u00e1fram af \u00e1r\u00e6\u00f0i. Stj\u00f3rnendur hafa teki\u00f0 v\u00f6ldin af stj\u00f3rnm\u00e1lam\u00f6nnum og \u00feora \u00f3l\u00edkt \u00feeim s\u00ed\u00f0arnefndu a\u00f0 l\u00e6ra af reynslunni, b\u00e6\u00f0i hratt og vel. Vaskleg framganga \u00feeirra vekur athygli, enda verklagi\u00f0 n\u00fdtt; \u00feeir taka jafnvel v\u00f6ldin af stj\u00f3rnum s\u00ednum \u00feegar \u00e1 \u00fearf a\u00f0 halda enda er t\u00edminn fram a\u00f0 n\u00e6sta stj\u00f3rnarfundi tapa\u00f0ur t\u00edmi. \u00deetta \u00f3ttaleysi \u00feykir \u00f6\u00f0rum grunsamlegt. Enda eiga margir n\u00e1grannar \u00cdslendinga a\u00f0 venjast \u00f3ttanum. <em><strong>Norr\u00e6na bankakreppan situr enn \u00ed D\u00f6num og \u00f6\u00f0rum Skandin\u00f6vum<\/strong>. \u00deeir eru varir um sig og hafa ekki enn \u00f6\u00f0last sitt fyrra sj\u00e1lfstraust \u00ed vi\u00f0skiptal\u00edfinu. \u00c1 me\u00f0an spretta upp ung fyrirt\u00e6ki \u00e1 \u00cdslandi sem eru langtum flj\u00f3tari \u00ed f\u00f6rum en g\u00f6mlu kerfin sem l\u00fata l\u00f6gm\u00e1lum fyrri t\u00edma um letilega bo\u00f0lei\u00f0ir upp og ni\u00f0ur p\u00fdram\u00eddann.\n<\/p>\n<p><\/em>\u00dea\u00f0 er gaman a\u00f0 b\u00faa \u00ed svona landi.\n<\/p>\n<p>\u00cdsland er or\u00f0in ein st\u00f3r Kaupmannah\u00f6fn.<\/p><\/blockquote>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Vi\u00f0 Eygl\u00f3 st\u00f6ndum \u00ed sm\u00e1 framkv\u00e6mdum h\u00e9rna heima og \u00feegar vi\u00f0 vorum a\u00f0 f\u00e6ra til sk\u00e1p fundum vi\u00f0 Fr\u00e9ttabla\u00f0i\u00f0 fr\u00e1 24. j\u00fal\u00ed 2005 (r\u00e9tt \u00e1\u00f0ur en vi\u00f0 fluttum hinga\u00f0). Eygl\u00f3 rakst \u00e1 skemmtilega grein sem m\u00e9r s\u00fdnist hvergi vera \u00fe\u00e6gilega a\u00f0gengileg \u00e1 netinu. H\u00fan er eftir mann sem komst \u00e1 einhvern \u00f3skiljanlegan h\u00e1tt \u00e1 \u00feing &hellip; <a href=\"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/2010\/04\/05\/sigmundur-ernir-utrasarklappstyra\/\" class=\"more-link\">Halda \u00e1fram a\u00f0 lesa: <span class=\"screen-reader-text\">Sigmundur Ernir \u00fatr\u00e1sarklappst\u00fdra<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-6873","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-island"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6873","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6873"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6873\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6873"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6873"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/truflun.net\/oligneisti\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6873"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}