Grænland

Það eru miklar gleðifregnir að draumur Grænlendinga um að verða olíuríki virðist loks vera að rætast. Þessu fagna allir góðir menn.

Best er að þá munu Grænlendingar loksins geta sagt Dönum hvert þeir mega troða yfirráðum sínum. Fátt er ömurlegra að heyra en hvernig margir Danir tala um Grænlendinga.

Grænlendingar eru jafnt og þétt að öðlast pólitískt sjálfstæði undan Dönum. Mér sýnist þeir þó vera það miklir royalistar að lýðveldisstofnun er ólíkleg. Danska konungsættin hefur nefnilega ræktað tengslin við Grænland og komið reglulega í heimsókn – það bræðir yfirleitt jafnvel hörðustu sjálfstæðissinna. (Ég hef lengi verið þeirrar skoðunar að ef danska kóngafólkið hefði komið í reglulegar heimsóknir til Íslands eftir 1874 – væri vel mögulegt að Íslendingar væru enn í konungssambandi við Dani. Íslandsreisurnar voru einfaldlega of fáar og byrjuðu of seint.)

Menningarlega verða Grænlendingar enn undir dönsku valdi. Grænlensk vinkona mín frá því að ég var í Edinborg – gallharður sjálfstæðissinni – taldi að það mikilvægasta fyrir sjálfstæðisbaráttu Grænlendinga væri að þjóðin lærði betri ensku. Meðan menn töluðu bara grænlenskuna og dönskuna yrði Kaupmannahöfn alltaf eini gluggi þeirra til umheimsins. Íslendingar myndu gera vel í því að bjóðast til að verða annar gluggi fyrir grannann í vestri.

Fréttirnar af olíufundinum hafa þó einn galla. Um leið og farið verður að fjalla um þessi mál í íslenskum fjölmiðlum, er alltaf sú hætta fyrir hendi að upp gjósi ómeðvitaður rasismi, klæddur í búning föðurlegrar umhyggju. Við eigum eftir að fá fréttaskýringar þar sem rætt verður um auðlindir Grænlendinga, en um leið látið að því liggja að þeir séu ekki „undir þau búnir“ – þar sem undirtónninn verður sá að samfélag þeira sé í raun ófært um að sjá um sig sjálft og myndi leysast upp í alkóhólisma og félagsleg vandamál ef ekki kæmi til verndarhendi Dana a.m.k. næstu áratugina.

Því fyrr sem Grænlendingar taka stjórn sinna mála í eigin hendur, því betra.

Join the Conversation

2 Comments

  1. Miðað við hvernig við Íslendigar höfum farið með (eða sólundað) orkuauðlindir landsins þá grunar mig að við höfum ekki verið „undir það búinn“ að fá sjálfstæði.

    Klíkuskapinn og spillinginn sem grasserað hefur hér á landi og varð öllum ljóst í hruninu er gríðarlegur. Enda var enginn Íslendingur treystur fyrir embætti seðlabankastjóra fyrst.

    Ef að Grænlendingar öðlast sjálfstæði þá ætla ég að vona að þeir hafi lært af okkar mistökum og séu „undir það búið“ og ég segji það ekki sem rasisti. Hörundlitur þeirra skiptir ekki máli, heldur er það stærðinn á þjóðinni. Ég hef sömu áhyggjur af Færeyingum.

    Reyndar þá kæmi mér það ekki á óvart að þessar tvær þjóðir myndu blómstra fyrstu áratugina eftir sjálfstæði, eins og Ísland gerði. En þegar kemur kynslóð manna til valda sem hefur ekki þekkt annað en sjálfstætt ríki og þekkir ekki baráttuna og þjóðfélagslega samstöðu þá gætu þau þróast í spillingar og klíku átt eins og gerðist hér. Vonandi ekki þó…

    En stundum þá hefði ég ekkert á móti því að Ísland myndi ganga aftur undir Danadrotningu, þó myndi ég samt frekar vilja ríkjasamband við Noreg.

    Við höfum nú allduglega drullað upp á bak. Ég bara vona að frændþjóðir okkar í vestri og suðri reyni eftir fremsta megni að læra af okkar óförum.

  2. Ég er nú ekki viss um að það sé tímabært að opna kampavínið alveg strax.

    Tilraunaboranir við strendur Grænlands hófust fyrst 1976 og hafa engu skilað hingað til. Núna hefur reyndar smáræði af gasi og olíu fundist en ekki í vinnanlegu magni.

    Til að eiga möguleika á pólitísku sjálfstæði þá þurfa Grænlendingar að öðlast efnahagslegt sjálfstæði. Til þess þurfa Grænlendingar að brúa bil sem nemur um 40% af vergri landsframleiðslu, peningar sem þeir fá að mestu senda beint frá Kaupmannahöfn.

    Draumur margra er að þetta bil verði brúað með olíufundi. En það er líka draumur margra að vinna í lottó.

    Held að það sé skynsamara fyrir Grænlendinga að reyna að byggja jafnt og þétt upp öflugt atvinnulíf og koma sér þannig fyrir á eigin fótum heldur en að stóla á að olían finnist og bjargi efnahaginum.

Leave a comment

Netfang þitt verður ekki birt. Nauðsynlegir reitir eru merktir *