Óli Gneisti

Legally Blonde (2001) ★★★★☆👍👍

Ljóska ögrar sjálfri af slæmum ástæðum en lærir meira en hún bjóst við.

Mig rámaði í nokkur atriði Legally Blonde en hef ekki séð hana áður í heild sinni. Ekki beinlínis af viljaleysi. Það er stundum sem ég bíð með myndir sem ég hefði horft á með Eygló ef hún sér þær á undan mér.

Legally Blonde er skrifuð af Kirsten Smith og Karen McCullah. Þær skrifuðu líka 10 Things I Hate About You, Ella Enchanted, House Bunny og She’s the Man. Af þeim hef ég bara séð Skassið tamið sem mér þótti frábær.

Legally Blonde er fyrst og fremst bráðfyndin mynd. Það eitt og sér fleytir henni langt. Aðalsöguhetjan okkar er góðhjörtuð og sæt og ef þér er ekki bókstaflega illa við Reese Witherspoon þá ætti sjarmi hennar að fleyta myndinni langleiðina.

Aðrir leikarar eru Luke Wilson, Ali Larter, Jennifer Coolidge, Selma Blair, Linda Cardellini og Victor Garber. Raquel Welch kemur í hálfgerðu gestahlutverki.

Í upphafstitlum Legally Blonde öskraði nafnið Oz Perkins á mig. Ég vissi varla að hann hefði verið leikari áður en hann fór að leikstýra kvikmyndum. Hann byrjaði víst feril sinn kornungur með því að leika unga útgáfu af Norman Bates í Psycho 2. Þar sem ég þekki hann ekki í sjón reyndi ég að giska hver hann væri. Einu vísbendingarnar mínar voru að hann væri mögulega líkur pabba sínum og að hann yrði líklega fenginn í hlutverk sem teldist viðeigandi að fá son Tony Perkins í. Dorky David er svarið, ég giskaði rétt.

Stundum þótti mér lögfræðin í Legally Blonde vera full ódýr. Sömuleiðis eru atriði sem eiga að sýna að aðalsöguhetjan sé rosalega klár ekki sérstaklega vel skrifuð.

Legally Blonde er mynd sem snýst um að dæma fólk ekki eftir útlitinu en eitt helsta afrek ljóskunnar byggir á steríótýpum um samkynhneigða karlmenn. Áherslan ástarlíf söguhetjunnar í lok myndarinnar grefur svolítið undan feminískum boðskap hennar. Þetta var víst verra í eldri útgáfum af myndinni. Þessi endir var tekinn upp mun seinna og leikararnir upp til hópa með hárkollur.

Legally Blonde er reglulega líkt við Clueless. Aðallega vegna þess að söguhetjurnar eru svipaðar. Ég yrði ekki hissa ef „Clueless í Harvard“ hafi verið notað til að selja þessa hugmynd. Samanburðurinn er kannski ekki sérstaklega heppilegur fyrir Legally Blonde.

Maltin gefur ★★⯪☆

Óli gefur ★★★★☆👍👍

Sleepwalkers (1992) ★★★★☆👍👍

Kattarfælið kattarlegt fólk eltist við „góðar“ ungar stúlkur.

Stephen King heimtaði að Mick Garris, sem gerði Critters 2, myndi leikstýra Sleepwalkers. Það er gott að hafa þetta í hug þegar þið eruð að reyna að fatta tón myndarinnar.

Brian Krause og Alice Krige leika náin mæðgin sem hafa sameiginlegan áhuga um unglingsstúlkum sem hafa ekki verið við karlmann kenndar. Mädchen Amick leikur ~~Bjólf~~ unga stúlku sem lítur sakleysislega út þrátt fyrir að hafa leikið í Twin Peaks.

Mark Hamill, Dan Martin og Ron Perlman leika löggur. Glenn Shadix er kennari sem grunar að eitthvað sé gruggugt og er svolítið gruggugur sjálfur.

Mick Garris fékk nokkra vini sína í gestahlutverk í Sleepwalkers þannig að þið getið haft augun opin fyrir Clive Barker, Tobe Hooper, Joe Dante og Stephen King.

Til að byrja með þótti mér Sleepwalkers algjör meðalmennska. Síðan tók hún beygju og ég áttaði mig á tóninum. Maísstöngullinn gerði útslagið.

Sumir hafa lýst Sleepwalkers sem svo slæmri að hún sé skemmtileg. Ég held að það sé misskilningur. Þetta er mynd sem veit hvað hún er. Hún er skemmtileg af því hún á að vera skemmtileg.

Sleepwalkers parast vel við Cat’s Eye. Þessi er auðvitað meiri hryllingur en kattarþemað límir þær saman.

Upprunalega útgáfan af Sleepwalkers var víst með meira kynlífi og ógeði. Held samt ekki bæði í einu.

Maltin gaf ★★⯪☆ en hrósaði húmornum sérstaklega.

Óli gefur ★★★★☆👍👍

Doctor Sleep (2019) ★★★★⯪👍👍

Here’s Danny!

Maður með yfirnáttúrulega hæfileika sem upplifði harmleik í æsku reynir að takast á við lífið.

Ég las Duld þegar ég var í sjöunda bekk þegar ég var að keyra í gegnum Stephen King á fullu. Það var ekki löngu seinna sem ég horfði á The Shining. Mér fannst bókin mun betri en núna er ég ekki viss. Báðar útgáfur af sögunni eru góðar.

Stephen King er ekki sammála. Hann hefur talað mjög illa um mynd Stanley Kubrick. Reyndar virðist andúð hans á kvikmyndinni hafa aukist eftir að leikstjórinn var neikvæður í garð bókarinnar.

Árið 2013 gaf Stephen King út framhald af Duld sem heitir Doctor Sleep. Ég held að ég hafi tekið tvær syrpur í lestri á bókum hans síðan þá en ég hef ekki reynt við Svefndoktorinn. Fæstir virðast hafa fallið fyrir henni.

Leikstjórinn Mike Flanagan hugsaði með sjálfum sér að hann gæti kvikmyndað framhaldið. Sem er virðist feigðarflan. Hverjum hefur tekist að gera framhald af fjörutíu ára gamalli klassískri mynd? Ef þú ert með sömu leikara í sömu hlutverkum er mögulegt að vekja nostalgíu en það er ekki hægt í þessu tilfelli.

Á þessum tímapunkti voru allir þrír aðalleikararnir hættir í bransanum og fjórði lykilleikarinn Scatman Crothers löngu látinn. Það hefði verið hægt að yfirstíga lítilræði eins og örlög persónanna því í þessum heimi geta hinir látnu birst. Þannig að þetta voru allt nýir leikarar og engar tæknibrellur notaðar til að breyta andlitum þeirra. Sembeturfokkingfer.

Síðan er það munurinn á Duld og The Shining. Þær enda ekki eins. Örlög fólks eru ekki þau sömu. Ertu að gera framhald af Kubrick eða King? Mike Flanagan ákvað að fara erfiðustu leiðina og gera tilraun til að brúa bilið. Það er auðvitað ómögulegt að gera það fullkomlega en ég veit ekki hvort hægt sé að gera það betur.

Það er rétt að taka fram að ég horfði á leikstjóraútgáfuna af Doctor Sleep. Hún er alveg þrír klukkutímar en ég sá víða ábendingar um að það væri mikið betri.

Doctor Sleep fjallar um Dan(ny) Torrance og hvernig hann tekst á við lífið eftir allt sem á gekk í fyrstu sögunni. Hann er leikinn af Ewan McGregor sem þarf lukkulega ekki að líkjast Danny Lloyd¹ sem lék hlutverkið upprunalega. Sá Danny kíkir þó reyndar við sem áhorfandi á hafnaboltaleik.

Í Doctor Sleep þarf Dan Torrance að takast á við bæði gamla óvini og nýja, náttúrulega og yfirnáttúrulega. Hann kynnist líka öðrum sem skína.

Önnur meginhluverk leika Rebecca Ferguson (Dune), Zahn McClarnon (Dark Winds), Carl Lumbly, Emily Alyn Lind og Kyliegh Curran (The Fall of the House of Usher). Þar að auki eru tveir sem léku í Gerald’s Game, fyrri Stephen King mynd Flanagan, þeir Henry Thomas (Ell-í-ott úr E.T.) og Bruce Greenwood.

Tónlistin skiptir höfuðmáli í myndinni. Stef Wendy Carlos úr The Shining eru notuð á áhrifamikinn hátt.

Það sem kemur í veg fyrir að Doctor Sleep fái hæstu einkunn er lokauppgjörið. Ég ætla augljóslega ekki að fara út í smáatriði en þetta virkaði bara ekki fyrir mig.

Óli gefur ★★★★⯪👍👍

¹ Í þætti 240 af The Kingcast kemur hinn fullorðni Dan Lloyd í spjall um reynslu hans af tökum The Shining. Ég mæli alveg með því.

The Life of Chuck (2024) ★★★★☆👍

Allt er að fara til fjandans en við skulum samt þakka Chuck.

Ég hef ekki lesið söguna eftir Stephen King þannig að ég get ekki komið með neinn samanburð. Margir töldu að ómögulegt að kvikmynda The Life of Chuck og ég held ég skilji hvers vegna. Það virðist þó hafa tekist.

Það er haugur af frábærum leikurum í The Life of Chuck. Tom Hiddleston er í titilhlutverkinu. Mark Hamil og Mia Sara eru áberandi í fyrsta þætti myndarinnar. Eiginkona Flanagan, Kate Siegel, leikur hippakennarann.

Ástæðan fyrir því að ég hef verið í Stephen King áhorfi undanfarið er að ég byrjaði óvart að hlusta á hlaðvarpið The Kingcast. Óvart spyrðu?

Ég ætlaði bara að hlusta á The Spiel sem fjalla um myndir Spielberg. Ég byrjaði á þætti núll og þar kom fram að þetta væri frá þeim sömu og höfðu verið með The Kingkast í nokkur ár. Svo er það upplýst, sem flestir hlustendur vissu líklega fyrirfram ólíkt mér, að annar stjórnandinn hafði látist eftir að hafa tekið upp töluvert af þáttum fyrir nýja hlaðvarpið.

Þetta tengist myndinni, ég lofa.

Mike Flanagan leikstjóri kom nokkrum sinnum í The Kingcast og var greinilega vinur Scott Wampler og Eric Vespe stjórnenda hlaðvarpsins. Þegar kom að The Life of Chuck var þeim tveimur boðið að koma fram í myndinni.

Scott Wampler dó áður en hann sá The Life of Chuck og Mike Flanagan ákvað að tileinka honum myndina. Þannig að ef þið horfið á myndina og eruð að velta fyrir ykkur hver þessi gaur var þá hef ég sparað ykkur tíma.

The Life of Chuck virkaði á mig að langmestu leyti. Það voru nokkur atriði sem hreyfðu meira að segja við mér. Ég skil samt fólk sem telur að myndin sé full væmin.

Helsti galli The Life of Chuck er að sögumaðurinn útskýrir allt nákvæmlega. Ég hef á tilfinningunni að Flanagan hafi verið hræddur við að áhorfendur myndu ekki skilja söguna. Það er hættulegt að hugsa of mikið um þarfir fólks sem er ekki með á nótunum.

Óli gefur ★★★★☆👍

Christine (1983) ★★★⯪☆👍

Rómeó og Júlía … ef Rómeó væri lúði og Júlía væri bíll með hinsegin undirtónum.

John Carpenter fékk ekki að leikstýra Firestarter en endaði í staðinn með að gera Christine. Þetta var ekki mynd sem hann var spenntur að leikstýra en hann var á þeim stað á ferlinum að hann gat ekki annað. Á köflum má sjá stíl hans skína í gegn en mér sýnist að hann hafi aðallega viljað skila af sér verki sem væri nógu gott. Sem tókst alveg.

Keith Gordon í aðalhlutverki sem Arnie Cunningham (væntalega vísun í Happy Days). Hann var mögulega að leika í fyndnari mynd og kannski hefði verið betra ef aðrir hefðu fylgt hans fordæmi.

Harry Dean Stanton í mikilvægu hlutverki. Ég áttaði mig ekkert á því hver Alexandra Paul væri fyrren hún fór að tala. Ég þekkti röddina og þurfti að fletta því upp. Hún lék jómfrúna Connie Swail í Dragnet¹. Það er mynd sem ég var hrifinn af þegar ég átti hana á spólu og hef ótrúlega oft vísað í en hef ekki þorað að kíkja á í seinni tíð. Sæta ljóshærða stelpan var mun kunnuglegra en ég áttaði mig ekki á að það væri Kelly Preston (Twins).

Tæknibrellurnar eru líklega það besta við Christine.

Maltin gefur ★★☆☆

Óli gefur ★★★⯪☆👍

¹ Dan Aykroyd og Tom Hanks rappa.

Dolores Claiborne (1995) ★★★★★👍👍🖖

Er Dolores Claiborne stórhættulegur morðingi?

Ég las Örlög, ekki frábær titlaþýðing,¹ væntanlega um leið og hún kom út árið 1995. Eða um jólin eftir að ég fékk hana í jólagjöf. King var stöðluð jólagjöf í mörg ár. Þegar ég fletti þessi upp kom það mér á óvart að myndin hafi komið út sama ár og hafði meira að segja komið í bíó á Akureyri í nóvember. Það eru auðvitað töluverðar líkur á að ég hafi verið að eyða öllum peningunum mínum í skólabækur þannig að bíóferðir hafi verið takmarkaðar.

Örlög er ein af bestu bókum Stephen King. Hún er líka erfið. Hryllingurinn er ekki yfirnáttúrulegur. Þó er dansað við hið yfirskilvitlega þegar við sjáum hana kallast á við hina þá óútgefnu Gerald’s Game og þriðju óskrifuðu bókina í þeirri seríu.

Örlög situr í mér. Ég held ég hafi ekki lesið hana lengi þá rifjaðist hún öll upp fyrir mér meðan ég var að horfa. Ég var alltaf mörgum skrefum á undan því sem var að gerast. Ekki á slæman hátt. Bara þannig að ég gat fókusað á heildina í stað þess að vera að einbeita mér að sögunni. Dolores Claiborne er trú anda bókarinnar. Römmunartækinu er breytt sem er örugglega til góðs.

Kathy Bates er stórkostleg í titilhlutverkinu. Judy Parfitt er í minna hlutverki sem vinnuveitandi Dolores en hún neglir það eftirminnilega. Í fortíðinni leikur Ellen Muth² dóttur Dolores og sýnir stjörnuleik í erfiðu hlutverki. David Strathairn getur verið svo elskulegur og indæll en er það ekki hérna. Alls ekki. Hann þarf ekki bara að leika skíthæl heldur þarf hann að leika skíthæl í augum annarar persónu.

Jennifer Jason Leigh er góð en það er erfitt að deila rammanum með Kathy Bates. Christopher Plummer að standa í hárinu á Bates í þeirra senum.

Leikstjóri er Taylor Hackford sem hefur gert margar og misgóðar myndir. Ég veit ekki hvort nokkur jafnast á við þessa. Tony Gilroy hafði ekki gert margt þegar honum bauðst að skrifa handritið að Dolores Claiborne. Í millitíðinni hefur stjarna hans risið og líklega er hann best þekktur fyrir að stýra Star Wars-þáttunum Andor. Myndin er framleitt af Castle Rock, fyrirtæki Rob Reiner.

Það eina sem gerði mig efins um að setja fimm stjörnur á Dolores Claiborne var lokauppgjörið um framtíð titilpersónunnar. Það er annars flokks atriði í fyrsta flokks mynd. Ýmsir hafa gert athugasemd við ýmsar útgáfur af Maine-hreimnum sem heyrast í myndinni en ég er ekki dómbær á það.

Stóra spurningin er hvers vegna Dolores Claiborne er svona sjaldan nefnd þegar búnir eru til listar yfir bestu myndir gerðar eftir sögum Stephen King. Ég ætla að byrja á að útiloka þann möguleika að ég hafi rangt fyrir mér.

Augljósa svarið er að Dolores Claiborne situr í skugga Shawshank Redemption. Sú mynd kom út árið áður og gnæfir nú yfir aðrar myndir gerðar eftir sögum Stephen King. Það gæti líka verið að Kathy Bates komi með bagga með sér sem heitir Misery. Það er myndin sem hún sló í gegn með og kannski hefur það verið túlkað sem einhvers konar endurtekning að leika í annarri King-mynd.

Síðan er möguleikinn að það hafi skaðað Dolores Claiborne hve kvenlæg hún er. Stephen King hefur líka, að marga mati, aldrei skrifað jafn feminíska bók. Það er ekki alltaf vinsælt.

Ég var alveg búinn að gleyma hve góð Dolores Claiborne væri.

Maltin gefur ★★★⯪ og virðist hafa verið minnihlutarödd á sínum tíma.

Óli gefur ★★★★★👍👍🖖

¹ Getum við kennt forsetanum um? Þeim fyrrverandi. Guðni þýddi sumsé eitthvað af King-bókum á sínum tíma.

² Ellen Muth lék seinna í þáttunum Dead Like Me sem gerðir voru af Bryan Fuller (Dust Bunny). Fuller er mikill Stephen King aðdáandi og fastagestur í hlaðvarpinu The Kingcast. Það er ekki ólíklegt að hann hafi munað eftir Muth úr Dolores Claiborne.

Cujo (1983) ★★★★☆👍👍

Ungur drengur lendir í ævintýri með ærslafullum Sankti Bernharðshundi og mömmu sinni (sem lék líka mömmuna í E.T.).

Ég las Umsátur fyrir löngu síðan. Ætli ég hafa ekki verið þrettán eða fjórtán ára. Kannski hef ég aldrei lesið hana á ensku. Hún situr samt í mér. Morgunkornið. Lakið. Allt saman.

Mér datt aldrei í hug að horfa á myndina Cujo. Hún var almennt álitin ein af lélegu Stephen King myndunum. Það eru greinilega margir enn á þeirri skoðun.

Mig grunar að Cujo sé töluvert hræðilegri ef þú ert foreldri. Það eru mörg nístandi augnablik í henni.

Hinn sex ára gamli Danny Pintauro, betur þekktur sem Jonathan í Who’s the Boss?¹, er ákaflega sannfærandi sem hrætt barn. Ég er búinn að lesa aðeins of margar neikvæðar athugasemdir um hann í dómum um Cujo.

Dee Wallace er líka góð. Það ætti ekki að koma á óvart. Maðurinn hennar Christopher Stone er viðkunnanlegi smiðurinn. Þau léku líka saman í The Howling. Ed Lauter er í hlutverki ekki besta hundaeiganda í heimi.

Cujo er leikstýrt af Lewis Teague sem einnig gerði Cat’s Eye. Stóra málið er þó líklega kvikmyndatakan sem er í höndum Jan de Bont. Hann nær að gera ákaflega flotta hluti í þessum takmörkuðu aðstæðum.

Förðunin á hundunum sem leika Cujo er kannski veikasti hluti myndarinnar. Það byrjar vel en stundum er eins og hann hafi lent í skemmtilegu óhappi í brúðkaupsveislu.

Maltin gefur ★★★☆.

Óli gefur ★★★★☆👍👍.

¹ Angela var yfirmaðurinn.

Firestarter (1984) ★★⯪☆☆🫴

Ung stúlka með blásið hár hefur hæfileika kalla fram oxun í útvermnu efnahvarfi.

Titlaþýðingar á íslensku eru misgóðar. Eldvakinn er einn af þeim betri, töluvert betri en bókin sjálf. Sagan er undir miklum áhrifum frá MKUltra verkefninu þar sem CIA gerði tilraunir með LSD án þess að upplýsa „þátttakendur“ um hvað væri í gangi. Hjá Stephen King er það The Shop (Smiðjan, önnur góð þýðing) sem stendur fyrir þessum rannsóknum.

Firestarter kemur úr smiðju ítalska framleiðandans Dino De Laurentiis sem framleiddi töluvert af myndum byggðar á verkum Stephen King. Upprunalega átti John Carpenter að leikstýra en honum var augljóslega ekki treystandi til þess vegna það að The Thing floppaði. Í staðinn var Mark L. Lester fenginn í verkið.

Drew Barrymore leikur titilpersónuna. Pabbi hennar er leikinn af David Keith.¹ Hann er frekar ósannfærandi. Heather Locklear er mamman. Martin Sheen er Smiðjustjórinn. Art Carney og Louise Fletcher eru góðleg hjón.

Persóna George C. Scott er vandræðaleg. Hann heitir John Rainbird og á að vera af einhverjum óljósum frumbyggjaættum. Ég tók varla eftir því að vísað væri beint í bakgrunn hans í myndinni sjálfri, bara bókinni. Sumir telja að húð hans hafi verið dekkt með farða í myndinni en ég er ekki viss. Það er undarlegt að í myndinni á Regnfuglinn, eins og í bókinni, að hafa barist í Víetnamsstríðinu … sem er erfitt að gleypa aldurslega séð.

Hvers vegna var George C. Scott valinn í þetta hlutverk? Af því að Dino vildi gera myndina virðulegri með stórstjörnu.

Firestarter kveikir enga elda. Þetta er einhver óáhugaverðasta leiðin til að segja þessa sögu. Hún er ekki skelfilega léleg en langt frá því að vera góð. Hún hefur samt haft töluverð áhrif sem sjást aðallega í Stranger Things.

Maltin gefur ★★☆☆ og hrósar myndinni fyrir að skapa vinnu fyrir áhættuleikara.

Óli gefur ★★⯪☆☆🫴

¹ Mig grunar að David Harbour kannski grætt á því að líkjast David Keith þegar hann var ráðinn til að leika í Stranger Things.

Cat’s Eye (1985) ★★★★☆👍👍

Köttur er misvirkur þátttakandi í þremur sögum.

Cat’s Eye byrjar á rammasögu um köttinn sem inniheldur runu af vísunum í Stephen King myndir. Meðal annars kemur þar fram einn af leikurunum í Cujo. Það kemur kannski ekki á óvart því Lewis Teague leikstýrði báðum myndunum.

Ofurframleiðandinn Dino De Laurentiis var víst sannfærður um að Drew Barrymore yrði stjarna þannig að hann spurði Stephen King hvort hann ætti einhverja aðra sögu sem hún gæti passað í og þessi samsuða varð afraksturinn.

Í fyrstu sögunni reynir persóna James Woods að hætta að reykja og notar til þess mjög óhefðbundnar aðgerðir. Hún nær hápunkti þegar sígarettuþörfin er alveg að gera út af við aðalpersónuna.

Í annarri sögunni kemst tennisþjálfari, leikinn af Robert Hays (Airplane!), í hann krappann þegar ríkur kall með veðmálafíkn uppgötvar að eiginkona hans hafði verið að stúdera annars konar boltaíþróttir.

Í þriðju sögunni er kötturinn knái ættleiddur af Drew Barrymore sem er sannfærð um að það búi skrýmsli í veggnum hennar. Þessi saga er sú eina sem ekki ert byggð á eldri sögu eftir Stephen King heldur var sérsamin fyrir þessa mynd.

Samkvæmt hlaðvarpinu The Kingcast var rammasaga Cat’s Eye töluvert öðruvísi og mikið dekkri í upphafi. Hún var líka beintengd þriðju sögunni.

Skrýmslahönnun Cat’s Eye er misjöfn. Kannski er aðalvandamálið hvernig skrýmslinu er skeytt inn í myndina. Þá verður fullkomlega augljóst að þetta er gaur í búning. Það er ágætt að horfa á þessa mynd til að sjá hve vel Gremlins hefur elst.

Tónlistin í Cat’s Eye er eftir Alan Silvestri og minnir á köflum á aðra mynd sem hann samdi fyrir árið 1985. Munurinn er að hún er ekki sérstaklega góð hérna.

Cat’s Eye hitti einhvern veginn alveg í mark hjá mér. Áherslan er á dökkan húmor þó hryllingurinn sé undirtónn. Það er næstum svona Óvænt endalok tónn í sögunum.

Maltin gefur ★⯪☆☆ og finnst myndin of illkvittnisleg.

Óli gefur ★★★★☆👍👍 og fannst hún máttulega illkvittnisleg.

The Dead Zone (1983)

Fullkomlega eðlilegur kennari verður fyrir áfalli sem kallar fram í honum ótrúlega og óþægilega hæfileika.

Þegar Donald Trump var kosinn töluðu margir um The Dead Zone, bæði kvikmyndina og bókina eftir Stephen King. Satt best að segja byggði sá samanburður á frekar óhóflega bjartsýniskenndum hugmyndum um kjósendur.

Þegar talað er um aðlögun á verkum Stephen King fyrir kvikmyndir eru augljós nöfn dregin fram. Rob Reiner (Misery, Stand by Me og Shawshank Redemption¹), Frank Darabont (Shawshank Redemption og The Mist), Mike Flanagan (Gerald’s Game, Doctor Sleep og Life of Chuck) og auðvitað Mick Garris þó hans verk hafi aðallega verið í sjónvarpi (The Stand, The Shining, Sleepwalkers, Bag of Bones og Riding the Bullet). En hvað nafn sameinar The Dead Zone, Firestarter, Cat’s Eyes, Silver Bullet, Sometimes They Come Back og Maximum Overdrive?

Dino De Laurentiis er stórt nafn í kvikmyndasögunni, en ekki endilega besta nafnið. Mér finnst nafnið alltaf hafa verið á sveimi en fyrsta myndin sem ég tengi sterkt við hann er Flash Gordon. Dino framleiddi bæði drasl og list en skemmtilegustu myndirnar hans dönsuðu á þeim mörkum.

Það eru augljósar ástæður fyrir bjartsýni varðandi The Dead Zone vegna þess að David Cronenberg leikstýrði og Christopher Walken leikur aðalsöguhetjuna okkar. Þar að auki höfum við Martin Sheen í hlutverki Donald Trump. Tom Skerrit leikur skerfara, Brooke Adams er kona sem er þess virði að bíða eftir og Herbert Lom er læknirinn).

Það er skondið að í einu atriði spjallar Christopher Walken við nemendur sína um hauslausa hestamanninn því hann lék það hlutverk í Sleepy Hollow (1999) eftir Tim Burton. Bara ef það hefði verið betri mynd.

The Dead Zone er jafn góð mynd og við mátti búast en ekki jafn góð og hefði mátt vonast eftir. Vel þess virði að horfa.

Maltin gefur þrjár stjörnur.

Óli gefur fjórar stjörnur.

¹ Rob Reiner framleiddi Shawshank, reyndar ætlaði hann upprunalega að leikstýra henni en endaði með að gera North í staðinn.

Wuthering Heights (2026) ★★★★⯪👍👍

Fóstursystkini eiga í ástríku en frekar óheilbrigðu sambandi.

Líklega kemur það ekki að sök að ég hef hvorki lesið Wuthering Heights né séð nokkra af þeim kvikmyndum sem gerðar hafa verið eftir bókinni. Mögulega hjálpar það. Aftur á móti þekki ég lagið vel.

Wuthering Heights er í leikstjórn Emerald Fennell með Margot Robbie og Jacob Elordi í aðalhlutverkum. Aðrir leikarar eru m.a. Martin Clunes, Alison Oliver, Hong Chau og Charlotte Mellington¹. Myndinni var ekki tekið með einróma lofi. Stundum hefur fólk einfaldlega rangt fyrir sér þegar það hakkar í sig kvikmyndir. Í þessu tilfelli skil ég alveg að hún heilli ekki alla.

Ég hef nokkrum sinnum talað um hve veikur ég er fyrir góðri litahönnun í kvikmyndum. Jafnvel þegar aðrir myndu telja litanotkun óhóflega. Wuthering Heights er afskaplega stíliseruð og fallega hönnuð mynd. Mér fannst gaman að reyna að fylgjast með því stórfenglega en naut þess líka að taka eftir smáatriðunum.

Flest lögin í Wuthering Heights eru með Charli XCX og þó ég þekki lítið til tónlistar hennar fannst mér hún komast vel frá því verkefni. Það er samt nær ómögulegt verkefni að komast undan skugga Kate Bush. Ég skal halda því blákalt fram að hennar lag sé eitt besta popplag tuttugustu aldarinnar. Á sinn hátt er það líka jafn yfirdrifið og fáránlegt og þessi kvikmynd.

Out on the wily, windy moors
We’d roll and fall in green
You had a temper like my jealousy
Too hot, too greedy

Wuthering Heights er ekki mynd sem þykist ætla að vera trú bókinni. Þetta er fyndin, gröð, galin, og dramatísk túlkun á sögunni. Hún fer viljandi algjörlega yfirum. Í nokkrum tilfellum gat ég varla hætt að hlæja að bröndurum.

Fennell hefur víst sagt að Wuthering Heights eigi að endurskapa tilfinningar táningsstúlku sem les bókina í fyrsta sinn. Ég held ég skilji hvað hún meinar með þeim augljósu fyrirvörum að ég hef hvorki lesið bókina né verið táningsstelpa.

Annars hef ég sjálfur aldrei verið spenntari fyrir því að lesa bókina Wuthering Heights en eftir að hafa séð myndin Wuthering Heights eftir Emerald Fennell.

Óli gefur ★★★★⯪👍👍

¹ Charlotte Mellington er góð í hlutverki hinnar ungu Cathy en það hvernig augun hennar ná að taka yfir skjáinn gæti vel gert hana að stjörnu.

Barselónaferð 2026

Okkur hjónunum datt í hug að kíkja til útlanda. Við skoðuðum valkostina með eftirfarandi skilyrðum:

Beint flug.
Ekki óhóflega dýrt.
Ekki Bandaríkin.
Helst nýr staður.

Við enduðum á að velja Barselóna. Hvorugt okkar hafði komið áður til Spánar (eldri sonurinn hafði hins vegar millilent í Madríd þegar hann var í Bólivíuævintýri). Mér leið líka ágætlega að fara til lands sem stendur upp í hárinu á fasistatrúðnum.

Flugvöllurinn í Barselóna tilkynnir ferðalöngum að hann sé einn sá besti í heimi. Sem er eins gott því við hefðum annars ekki dregið þá ályktun. Við biðum hátt í klukkutíma eftir töskunum okkar. Fyrsti skammturinn af töskum kom á sæmilegum tíma. Síðan var langt hlé þar til færibandið fór aftur af stað og skilaði af sér einni heilli tösku áður en allt stoppaði í svona hálftíma.

Mín tilgáta er að tímasetningin hafi skipti miklu. Þetta var milli 14-15 sem þýðir síesta. Ég er alveg glaður með Spánverja sem halda þessum sið við en ég er ekki viss um að flugvellir ættu að vera með í því.

Við keyptum Hola-kort í almenningssamgöngurnar og notuðum neðanjarðarlestirnar til að ferðast til og frá flugvellinum og um borgina sjálfa.

Á Spáni voru allir endalaust að tala um mig, Óla, Óla, Óla. Spænskunnátta mín er varla til staðar þó ég geti stautað mig fram úr einföldum textum. Flestir töluðu samt ágæta ensku þannig að það kom ekki oft að sök.

Við afrekuðum lítið fyrsta daginn dauðþreytt eftir ferðalagið.

Við ætluðum að fara að borða fljótlega eftir að við komum á hótelið en þurftum að bíða eftir að veitingastaðir opnuðu. Lukkulega fundum við einn sem opnaði 18:30. Engin raunveruleg afrek þann daginn.

Við vorum á hóteli sem voru inn í pakkanum frá Flugleiðum, Hotel Arenas Atiram. Það var fínt nema að það var frekar hljóðbært. Morgunmaturinn var góður. Staðsetningin var ekki frábær fyrir utan að við vorum skammt frá neðanjarðarlestarstöð.

Fimmtudagurinn var afrekadagur. Fyrst fórum við á ströndina. La Barcelonetta. Mjög notalegt. Fyrir utan alla endalausu sölumennina. Strandteppi, áfengi og nudd. Ég fór strax í mjög harkaleg „No“. Eygló keypti sér reyndar mojito. Hún var reyndar að vona að drykkurinn væri óáfengur en sölumaðurinn virtist ekki skilja hugtakið. Reyndar vandaði hann sig við að skilja sem fæst sem við sögðum. Rétt að taka fram að þetta var öll áfengisneysla ferðalagsins.

Eygló hafði óvart keypt nýja tegund af sólarvörn. Svona staukur sem hægt er að nudda á sig. Ég var fyrst voðalega glaður því ég þoli ekki kremdrulluna. Síðan áttaði ég mig á því að ég gat ekki séð hvar ég hefði borið sólarvörnina á mig og spáði réttilega að ég myndi fá rönd af (vægum) sólbruna á handleggina.

Eftir að hafa horft á Miðjarðarhafið um stund röltum við frekar stefnulaust um þröng stræti gömlu borgarinnar. Eygló var heilluð af þvottinum sem hengdur var til þerris á nær öllum svölum.

Pablo Picasso eyddi töluverðum tíma í Barselóna á sínum yngri árum og því er safn af verkum hans þarna. Sýningin er í tímaröð og það var gaman að sjá þróunina á verkum hans. Til að byrja með er stíllinn fullkomlega hefðbundinn (á síns tíma mælikvarða) en síðan verður allt tilraunakenndara og svo fáum við kúbismann sem Picasso er þekktastur fyrir.

Mér þótti ákaflega spennandi að fara nálægt verkunum þar sem ég gat skoðað penslaförin og áferðina, allt sem glatast við afritun. Það stendur svolítið uppúr að á mörgum málverkunum sátu eftur „klessur“ (svo ég noti fræðilegt tungutak) sem ég hefði hugsað sem mistök til að leiðrétta en verða til þess að myndin fær hálfgerða dýpt.

Einhvern veginn heillaðist ég mest af ókláruðu verki af konu, La Salchichona frá 1917. Það er eitthvað við hvernig „doppurnar“ (fræðilegu hugtökin) ná að móta formin. Það að sjá líka skissuna af ókláruðum hlutum myndarinnar gerir hana líka ákaflega sérstaka.

Þó Guernica sé ekki á safninu sjálfu er hægt að kaupa bol með þeirri mynd. Ég veit ekki hvers vegna nokkur myndi samt gera það. Það virðist svipta hana allri merkingu.

Næst heimsóttum við minjasafnið. Stærsti hluti safnsins er neðanjarðar. Þar eru leifar rómversku borgarinnar Barcino sem var stofnuð á tímum Ágústusar. Þetta er ótrúlega stórt svæði undir borginni. Flest húsin voru notuð í hversdagsleg verkefni. Þarna var fiskvinnsla og víngerð. Frekar magnað. Ofanjarðar er hægt að sjá súlur sem tilheyrðu hofi Ágústusar.

Á rústum Rómarveldis stendur kaþólska dómkirkjan. Auðvitað fellur hún í skuggann af ókláruðu kirkjunni en það er alveg þess virði að heimsækja hana. Það stóð samt ekkert sérstaklega uppúr þar.

Eygló hafði heyrt af töfragosbrunni í Barselóna og þó mér þætti lýsingin ekki spennandi ákváðum við að fara. Áður en sýningin hófst þurftum við að fá okkur kvöldmat. Við gengum í áttina að veitingastað sem ég fann á kortinu og áttuðum okkur á að hann var inn í stórri byggingu sem ég hélt fyrst að væri nautaatsleikvangur.

Arena var nautaatsleikvangur en sú „íþrótt“ hefur blessunarlega verið aflögð í Katalóníu. Þessum leikvangi hefur verið breytt í verslunarmistöð sem er töluverð framför.

Þegar við komum að Arena sáum við að veitingastaðurinn væri á efstu hæð. Það var í boði að borga sig inn í utanáliggjandi lyftu til að komast upp á útsýnispallinn en við enduðum með að fara bara í innri lyftu (og rúllustiga) verslunarmiðstöðvarinnar til að komast upp.

Það má vel mæla með því að borða á toppi Arena. Við vorum reyndar með slakt útsýni en við gátum skoðað okkur vel um áður en við fórum inn á staðinn. Þarna var meðal annars hægt að sjá gosbrunninn sem við vorum að fara að og höllina í bakgrunninum.

Við vorum greinilega ekki nægilega snemma á ferðinni að gosbrunnssýninguna. Það var rosalegur mannfjöldi á svæðinu. Klárasta fólkið hafði mætt fyrr til að ná sæti í tröppunum sem liggja upp að höllinni sem er líklega besta útsýnið.

Ljósasýningin byrjaði þegar við nálguðumst og ég heyrði óminn af fyrstu tónum kunnuglegs lags. Ég dreif Eygló áfram og við heyrðum fljótlega Montsy og Freddie syngja saman Barcelona í takt við litaljósagosbrunninn. Mér leið allt í einu miklu betur en mér hafði liðið síðasta mánuðinn eða svo. Það gladdi mig að í Barselóna hefur fólk ekki gleymt þessu lagi.

Eygló lýsti sýningunni sem flugeldasýningu með vatni og ljósi. Það passar alveg. Í sýningunni eru mörg önnur lög, meðal annars tvö Queen-lög, en Barcelona er það eina sem er í fullri lengd.

Þriðji dagurinn var fyrsti maí. Við höfðum ákveðið að nota hann til að skoða helsta kennileyti borgarinnar, Sagrada Familia.

Sögulega séð er auðvitað ekkert óvenjulegt við að stórar kirkjur taki langan tíma í byggingu. Núna eru um 140 ár síðan framkvæmdin hófst en mögulega lýkur henni eftir um áratug.

Aðalhöfundur Sagrada Familia er auðvitað Antoni Gaudí. Það er frægt að hann lést eftir að sporvagn keyrði á hann. Einhvern veginn hafði ég alltaf ímyndað mér að hann dáið sérstaklega ungur en hann var víst 73 ára og hafði eytt meirihluta ævinnar í þetta verk. Hann vissi vel að hann myndi aldrei sjá hana fullkláraða. Í samtíma okkar mættum við endilega hugsa svona langt til framtíðar.

Sagrada Familia er galin bygging. Byggingarstíllinn er katalónskur módernismi en að mörgu leyti virkar kirkjan eiginlega póstmódernísk. Það má líklega nota þetta hugtak blygðunarlaust um það hvernig eldri og yngri stílar blandast saman.

Sagrada Familia er stundum lýst sem andhverfu hefðbundina kaþólskra kirkna. Í dómkirkjunni var til dæmis hægt að skoða ótal skot tileinkuð dýrlingum með tilheyrandi styttum. Það er nær ekkert slíkt hérna. Inn í kirkjunni er plássið notað fyrir fólk.

Hljóðleiðsögnin spurði okkur hvort súlurnar í kirkjunni minntu okkur ekki á skóg. Mér hafði ekki dottið það í hug. Þetta minnir allavega ekki á íslenska skóga. Það er samt nokkuð flott hvernig stóru súlurnar kvíslast í greinar sem taka á sig þyngd turnanna.

Ég myndi ekki segja að steindu gluggarnir í Sagrada Familia séu sérstaklega fallegir. Það er fátt eftirminnilegt við myndirnar og formin. Það hvernig liturinn á glerinu er notaður til að skapa hlýja og kalda birtu á víxl er hins vegar ákaflega flott. Notkun á birtu í kirkjunni almennt er líka mögnuð.

Ytra byrði kirkjunnar er auðvitað frægara en innviðirnir. Það jaðrar við að Sagrada Familia sé ofhlaðin að utanverðu en þetta virkar einhvern veginn allt saman. Þetta er galin bygging. Það er nær óskiljanlegt að einhverjum hafi dottið í hug að hanna hana og hvað þá byggja.

Undir kirkjunni er sýning sem fjallar um byggingu hennar. Það undirstrikar eiginlega að trúarleg merking Sagrada fellur eiginlega í skuggann af Gaudí sjálfum. Hann vildi byggja til dýrðar guði en persóna hans og snilld gnæfir eiginlega yfir allt annað.

Nú verður að segjast að við afrekuðum lítið eftir þetta. Við skruppum í einhverjar búðir, fórum á einhverjar sýningar og ráfuðum um. Líklega er helst frásagnarvert að við skoðuðum matarmarkaðinn á laugardeginum. Það var margt til að borða en ég sleppti því og var eiginlega búinn að fá nóg eftir að við höfðum þrætt alla ganga. Fiskifýlan hjálpaði mér ekki.

Heimferðin var líka, lukkulega, fullkomlega óáhugaverð.

Ég get alveg mælt með Barselóna. Við skoðuðum rétt yfirborðið á borginni og leyst vel á. Ég held að mér hefði ekki þótt frábært að vera þarna í sumarsól og hita. Veðrið sem við fengum var eins og góður íslenskur sumardagur.

Ben-Hur (1959) ★★⯪☆☆🫴

Bláeygður og fölur gyðingaprins í Palestínu lendir upp á kant við Rómverskan vin sinn. Síðan er Jesús á svæðinu.

Byrjum á bíóreynslunni.

Ben-Hur var sýnd í Sambíóunum í Kringlunni. Fyrirfram var ég frekar efins um að bíóið væri meðvitað um innbyggða hléið í myndinni. Slíku er mjög gjarnan klúðrað í íslenskum bíóhúsum.

Vesenið byrjaði samt strax í upphafi sýningar því Ben-Hur er ein af þessum myndum hefst á forleik. Bara tónlist og svart tjald. Bíógestir voru greinilega margir ringlaðir á þessu og ég sá nokkra fara út úr salnum, sumir allavega til að kvarta.

Á nær fullkomnum komískum tímapunkti tók einhver sig til og stoppaði myndina nákvæmlega þegar MGM-lógóið birtist á tjaldinu. Síðan hefur sá sami væntanlega reynt að finna réttan stað með því að hoppa fram og aftur í myndinni. Það endaði aftur í forleiknum þannig að við fengum aukaskammt af tónlist áður en myndin byrjaði aftur.

Þegar kom að innbyggða hléinu ákvað ég að vera snöggur til að kaupa popp því mig grunaði sterklega að myndin færi bara aftur af stað eftir tiltölulega stuttan tíma. Innbyggðu hléin voru ekki jafn vegleg og þau sem við erum vön á Íslandi. Það passaði og salurinn var hálfyfirgefinn þegar myndin byrjaði aftur. Ég var smá hræddur um að það kæmi aukahlé en lukkulega fékk myndin bara að klárast.

Ég er svolítið á því að bíóin ættu að hafa fólk í vinnu sem veit eitthvað um kvikmyndir.

Fyrir löngu sá ég Ben-Hur (1925) en ég hafði aldrei séð þessa Ben-Húr áður.

Charlton Heston leikur prinsinn Húrsson. Það er óttalega kjánalegt. Hann hefði getað leikið sannfærandi Rómverja. Kannski. Hann var auðvitað fæddur til að leika starfsmann á bensínstöð.

Það eru mörg flott atriði í Ben-Hur. Það er bara frekar langt á milli þeirra. Kappaksturinn er góður og galleiðuatriðin sömuleiðis.

Reyndar var ég svolítið ringlaður á því hvernig trommur voru notaðar þarna í galleiðunum. Þrælarnir toguðu á fyrsta slætti af fjórum og fóru til baka á þeim þriðja. Kannski hljómaði þetta ekki nógu vel með hægari takti.

Ég ætlaði að lesa mér til um hvernig trommur voru notaðar í rómverskum galleiðum en komst að því að þær voru líklega ekki notaðar yfirhöfuð. Þar að auki virðast Rómverjar ekki hafa notað galleiðuþræla sem er svolítið mikilvægt atriði í Ben-Hur.

Þegar kom til Rómar var margt undarlegt. Ég var sér í lagi hissa á að sjá keisarann Tíberíus í borginni því mig minnti endilega, og réttilega, að hann hafi verið í Kaprí á þessum tímapunkti.¹

Arabíski kaupmaðurinn sem leikur lykilhlutverk í Ben-Hur virðist nota sömu búninga og við sjáum í Lawrence of Arabia og Spartacus. Eitthvað grunar mig að föt hafi þróast töluvert á nær tveimur árþúsundum. Síðan er ég nokkuð viss um að „Arabar“ hafi verið töluvert öðruvísi þjóðernishópur en sýnt er í myndinni.

Það er merkilegt hve fáir minnast Jesúhluta Ben-Hur. Það er frekar plássfrekur kafli. Það er allt voðalega fyrirsjáanlegt. Það var samt gott að hafa T-laga kross þarna. Ég er samt frekar viss um að timbrið hafi ekki litið út eins og það hafi komið úr sögunarmyllu.

Þó ég sé sáttur við að hafa fengið tækifæri til að sjá Ben-Hur í bíó er það er meira kvikmyndasögulega séð áhugavert heldur en reynslunnar vegna. Myndin er ekki allslæm en ég sé ekki fyrir mér að horfa á hana aftur.

Maltin gefur ★★★⯪.

Óli gefur ★★⯪☆☆🫴.

¹ Af því ég man svo vel eftir Tíberíusi í þáttunum I, Claudius.

Project Hail Mary (2026) ★★★★⯪👍👍

Hvers vegna að senda vísindakennara til að bjarga heiminum?

Ryland Grace er öðruvísi söguhetja. Baksaga hans er að hann reyndi að fóta sig innan vísindaheimsins sem sameindalíffræðingur en þrátt fyrir innsæi og hugmyndaauðgi varð persónuleiki hans til þess að ferill hans brotlenti. Hann virðist hafa fundið köllun sína sem kennari sem kynnir nemendum sínum fyrir leyndardómum alheimsins á skemmtilegan hátt.

Síðan er Grace óvænt kallaður til að bjarga heiminum.

Þó hann sé oft glaðlyndur í gegnum Project Hail Mary er augljóslega djúp sorg í Grace. Hann felur sig á bak við þessa grímu og forðast af öllu afli að takast á við hlutverk sitt og örlög.

Project Hail Mary er á vissan hátt arftaki Amblin-mynda níunda áratugarins. Hún er sumsé meira Innerspace en Interstellar (sem betur fer). Við höfum fengið nokkrar slíkar í seinni tíð. Super 8, Attack the Block og auðvitað Dust Bunny. Þetta er mynd almennt ætluð yngra fólki en fullorðið fólk virðist almennt njóta hennar líka.

Leikstjórar Project Hail Mary eru Christpher Miller og Phil Lord. Ferill þeirra fór á fullt með Cloudy With a Chance of Meatballs en þeir urðu stjörnur fyrir að taka einhverja kjánalegustu hugmynd allra tíma, Legómynd, og búa til frábæra kvikmynd úr henni.

Miller og Lord áttu síðan að gera Star Wars myndina Solo en einhvern veginn fannst Disney það ekki ganga upp og Ron Howard var fenginn til að „bjarga“ málunum. Mikið hefði ég viljað að þeir hefðu fengið að klára sína útgáfu. Toppurinn er samt líklega að þeir hafa skrifað og framleitt, sundur og saman, Spider Verse-myndirnar.

Ég má reyndar til með að nefna að Lord og Miller stigu sín fyrstu skref með sjónvarpsþáttunum Clone High undir handleiðslu Bill Lawrence (Scrubs og Ted Lasso).

Söguhetja Project Hail Mary er í höndum Ryan Gosling og Sandra Hüller (Anatomie d’une chute) er líklega næst mest á tjaldinu. James Ortiz er síðan bjargið sem myndin treystir á.

Vísindi leika auðvitað lykilhlutverk í Project Hail Mary. Það er ekki kafað í smáatriði og líklega er ýmislegt sem ekki gengur alveg upp. Það eru samt ótal skemmtilegar hugmyndir í gangi og það er ekki ólíklegt að ég lesi bókina (eftir Andy Weir) við tækifæri.

Það sem skiptir mestu máli er að Project Hail Mary er jákvæð í garð vísinda. Það er ekki sjálfgefið á tímum þar sem við sjáum endalausar árásir á fólk og stofnanir innan þessa heims.

Þó gaurar eins og Elon Musk kalli eftir meira af svalri tækni og vísindum í vísindaskáldskap þá hefur það sjaldnast verið mikilvægasta hlutverk þessarar bókmenntagreinar (í víðum skilningi þess orðs). Þetta eru bækur, sjónvarpsþættir og kvikmyndir sem setja mikilvæg málefni í nýjan búning til þess að varpa nýju ljósi á þau.

Undir niðri fjallar Project Hail Mary um loftslagsbreytingar af mannavöldum.

Spurningin sem ég tel að myndi vekji er: Af hverju erum við ekki að berjast gegn loftslagsbreytingum af fullu afli þrátt fyrir að við vitum nákvæmlega hvað við ættum að vera gera? Við þurfum ekki að fljúga út í geim til að minnka mögulegan skaða, við þurfum bara að framkvæma hið augljósa og færa fórnir sem eru lítilvægar í stóra samhenginu.

Núna þarf ég að fara aðeins inn á höskuldasvæðið. Ekki sérstaklega alvarlegt en ef þið hafið lesið eitthvað af dómum mínum þá vitið þið hvernig ég er.

Þegar á líður myndina fáum við, óvænt ef við forðumst höskulda, nýja persónu.¹ Það er Rocky, geimvera sem er að reyna að bjarga eigin heimi á sama hátt og Grace ætlar að bjarga okkar heimi. Rocky er andlitslaus kísillífvera (eins og tröllin í Discworld).

Afrekið í hönnuninni á Rocky er að hann er andlitslaus. Það að vekja samkennd hjá áhorfendum með slíkri veru er magnað. Auðvitað reyndi ég, eins og örugglega flestir áhorfendur, að reyna að sjá andlit úr berginu en það er ekki til staðar.

Líklega skiptir höfuðmáli að Rocky er um það bil jafn oft brúða og hann er tölvumódel. Ég held að þetta skipti miklu þegar Grace reynir að eiga í samskiptum við þessa veru. Sambandið hefði örugglega ekki verið jafn mannlegt af Gosling hefði ekki séð félaga sinn.

Það er reyndar oft gagnrýnt hve fljótt þessir vinir ná að gera sig skiljanlega. Sjálfur er ég á að Rocky beri mesta ábyrgð á því enda býr hann yfir ójarðneskri tækni. Aðallega er ég þó sannfærður um að Project Hail Mary hefði ekki verið betri ef við hefðum eytt meiri tíma í þennan þátt myndarinnar.

Þetta vinasamband er auðvitað grunnur Project Hail Mary en stundum fannst mér brandararnir í samspili þeirra full ódýrir. Aftur á móti fannst mér brandarinn með „John Williams-laginu“ ótrúlega skemmtilegur þó enginn annar í salnum virtist fatta hvað var í gangi. Spielberg átti víst þessa hugmynd.

Maltin er almennt hættur stjörnugjöfum en fannst Gosling góður en myndin of löng.

Óli gefur ★★★★⯪👍👍

¹ Ég var reyndar höskuldaður af þrívíddarmódeli af Rocky.

Sigurður Arnar Guðmundsson (1979-2026)

Siggi vinur minn er dáinn.

Þegar ég lít yfir kveðjur okkar Sigga til hvors annars á Facebook rifjast upp einn brandarinn okkar. Við skrifuðum gjarnan að hinn væri „g’zalur“. „Geðveikt svalur“. Brandarinn var auðvitað að við litum okkur sjálfa ekki þeim augum.

Árið 1985-86, þegar ég var í núllbekk í Glerárskóla, vildi ég að hinir krakkarnir héldu að ég hefði séð Star Wars. Þannig að ég leiraði svolítið sem ég tengdi við þessar myndir. Samnemandi minn spurði hvað ég væri að búa til. Ég sagðist vera að gera Loga í steininum. Hann leiðrétti mig strax og sagði mér að það hefði auðvitað verið Hans Óli. Ekki færu þeir að láta aðalhetjuna í steininn. Strákurinn var Siggi.

Nokkrum árum seinna var ég að monta mig af því að hafa séð Batman áður en hún kom í bíó til Akureyrar og hélt því fram að hún væri léleg. Þá ásakaði Siggi mig um að vera á móti henni af því að hún væri orðin svona vinsæl.

Við Siggi vorum sumsé ekki beinlínis vinir í þau sex ár sem ég var í Glerárskóla. Við þekktumst og töluðum saman. Hann bjó í næstu blokk fyrir aftan ömmu og afa í Skarðshlíðinni. Ég man sterkt eftir að hafa horft á hann, ótal sinnum, labba upp að útidyrahurðinni sinni. Ætli ég hafi ekki haft meiri tíma til að stara út um gluggann en krakkar nú til dags?

—

Vinátta okkar Sigga hófst í raun árið 1995, árið eftir að við lukum tíunda bekk. Það sumar fengum við báðir vinnu í Gatnagerð Akureyrar. Mín tilfinning var að við værum á botninum. Jafnaldrar okkur sem höfðu betur tengdar fjölskyldur fengu allavega vinnu sem virtist þægilegri. Jafnvel innandyra. Við áttum samt, öll vona ég, góðar stundir sitjandi í grasinu með lyktinni frá Kaffibrennslunni í loftinu.

Við Siggi fórum ekki saman í framhaldsskóla en við enduðum fljótlega saman á netinu. Nánar tiltekið á Irkinu. Ég þarf væntanlega að segja yngra og eldra fólki að það hafi verið spjallkerfi. Þar tengdumst við raunverulega. Hann var oftast Flat|iner en líka Gandalf og Boba_Fett. Seinna varð hann Siggi_a_God og Sigurður Fáfnisbani á MSN-Messenger.

Vináttan var innsigluð þegar við enduðum í sumarstarfi árið 1998 á golfvellinum á Akureyri. Við vorum aftur saman á botninum. Ekki nægilega vel tengdir til að fá betri störf. Sumir fastir starfsmenn golfklúbbsins voru einmitt mjög uppteknir við að upplýsa okkur um að við værum þriðja flokks. Þannig að við vorum sameinaðir í skítastarfi í skítaveðri.

—

Siggi hafði töluverð áhrif á menningarneyslu mína. Ég hlusta enn á Placebo og Smashing Pumpkins og horfi auðvitað á japanskar kvikmyndir. KoЯn náði mér þó aldrei. Aftur á móti náði ég einhvern veginn að plata hann til að gerast bloggari.

Eygló konan mín talaði reglulega um hve erfitt það gat verið að standa með okkur Sigga, til dæmis þegar við vorum að bíða eftir að vera hleypt inn í bíósal. Hún er nærri þrjátíu sentimetrum lægri en ég og Siggi um fimm sentimetrum hærri en ég. Þannig að samræður okkar fóru oft mjög bókstaflega yfir höfuð hennar.

Siggi gerði mig spenntan fyrir ljósmyndun. Hann lánaði mér fínu myndavélina sína svo ég gæti prufað … sem ég notaði til að taka myndir af nærri bókstaflega öllu í kringum mig, sérstaklega þó innkaupakerrum. Hann sá líka um að taka útskriftarmynd af okkur Eygló (þó uppáhaldsmyndefni hans hafi þá verið kettir). Þegar ég skoða myndirnar mínar eru of fáar af okkur saman og líklega var það svipað hans megin. Við vorum líklegri til að vera bak við myndavélarnar.

—

Ég man alltaf þegar vinkona mín úr stúdentapólitíkinni leiðrétti stafsetningarvillu í einhverju sem ég skrifaði á Facebook og Siggi svaraði með því að gera grín að henni. Ætli hann hafi ekki sagt „Málfarslöggan er dautt“? Fljótlega fór hann að senda mér skilaboð með spurningum sem sýndu að hann var greinilega eitthvað áhugasamur um Hildi. Ætli ég hafi ekki varað hann við að hún hefði meiri áhuga á pólitík en hann.

Þó sambandið þeirra entist ekki lengi eignuðust þau son. Ég held að fólk hafi ekki þurft að þekkja Sigga vel til þess að vita hve mikið hann elskaði Þór. Það heyrðist á því hvernig hann talaði um hann en það sést líka ennþá á myndunum sem Siggi tók af syni sínum.

—

Siggi lærði kvikmyndagerð og stundaði seinna nám í kvikmyndafræði við Háskóla Íslands. Einhvern tímann töluðum við um að vinna saman að heimildarmynd en ekkert varð úr því. Síðustu ár fór hann líka að sjást reglulega í kvikmyndum og sjónvarpsþáttum. Þá kom það sér vel að hafa sítt hár og skegg.

Við sáum hann flest þegar hann kom fram í síðasta Áramótaskaupi sem „sá fyndni“. Það vakti allavega mikla gleði á mínu heimili. Í sumar gæti verið að við fáum að sjá hann í The Odyssey. Honum þótti ekki leiðinlegt að vera í kringum Christopher Nolan. Mig minnir að hann hafi líka laumast, þrátt fyrir algjört bann, til að taka nokkrar myndir sem hann sagðist ætla að bíða með að birta þar til eftir frumsýningu myndarinnar.

—

Spilakvöld í febrúar 2008. (Óli í svörtum bol, Ásgeir í rauðri skyrtu og Siggi í rauðum bol)

Í gegnum mig kynntist Siggi Starra frænda mínum og svo Ásgeiri. Auðvitað voru kvikmyndir sérstakt sameiginlegt áhugamál okkar allra. Stundum var það líka körfubolti og Siggi var auðvitað langbestur.

Eitt árið áskotnuðust mér miðar á opnunarhátíð kvikmyndahátíðarinnar RIFF og þótti augljóst að fá Sigga með. Eftir á var kokteilboð og við Siggi upplifðum okkur enn og aftur á botninum. Við pössuðum ekki sérstaklega vel í hóp með fína og fræga fólkinu. Lukkulega var Ásgeir á staðnum og gerðist stuðpúðinn okkar.

Síðasta skiptið sem ég veit að við Siggi og Ásgeir vorum allir saman var árið 2015 þegar Bíó Paradís sýndi Back to the Future þríleikinn á einu kvöldi. Það var ekki fyrsta þrefalda bíósýning okkar því tíu árum fyrr voru þeir með mér á Tarantino-kúngfúkvöldi.

Í gegnum árin fórum við Siggi sundur og saman eftir því hvar við bjuggum og hverjar aðstæður okkar voru. Það sem gerði okkur svona líka hvor öðrum varð stundum til þess að við misstum stundum samband um tíma.

Eftir að Ásgeir lést í fyrra jukum við Siggi samskipti okkar. Við reyndum okkar besta. Við áttum okkar lengsta spjall í langan tíma þegar ég fékk hann í heimsókn. Þá rifjaðist upp að Siggi hefði gerst fráhverfur kjötáti þannig að ég gat glaður eldað fyrir hann chili án kjöts. Sem minnti okkar á skemmtilegar minningar af fyrsta skiptinu sem ég eldaði fyrir hann í Stekkjargerðinu á síðustu öld. Mig grunaði reyndar alltaf að hann hafi gerst duglegri í eldamennskunni eftir að við Eygló gerðum svolítið grín að honum fyrir aðgerðarleysi í þeim málum.

Siggi var reyndar almennt hrifnari af bakstrinum mínum, sérstaklega skúffuköku með frosting og honum þótti betra þegar það var ennþá hægt að finna fyrir sykrinum í kreminu. Skrýtið hvað maður man.

Rétt áður en hann dó passaði ég mig á að minna Sigga á að ein eftirlætismynd hans, Sjö samúræjar, yrði sýnd í Bíó Paradís. Þar sem hann var mun betur að sér í Kurosawa en ég hlakkaði mig til að fá hann til tala um myndina við mig og son minn. Því miður hætti hann við á síðustu stundu.

Ég man eftir óraunveruleikatilfinningunni sem ég fann fyrir í fyrra þegar ég þurfti að bæta við dánarári fyrir aftan fæðingarár Ásgeirs. Ég trúi varla að ég þurfi að gera það aftur. Líklega myndi ég ekki orða þetta svona ef ég væri að skrifa minningargrein í Moggann en frá því að ég heyrði að Siggi væri dáinn hefur mig langað til að öskra. Þetta er sambland af sorg og gremju. Ég hef engin skýrari orð til að lýsa tilfinningum mínum.

Siggi vissi hluti um mig sem ég held að enginn annar hafi vitað og að sumu leyti skildi hann mig betur en aðrir geta mögulega gert. Það er gap í lífi mínu þar sem Siggi var áður.

Við Eygló sendum dýpstu samúðarkveðjur til fólksins hans Sigga, Sigþórs bróðurs hans og Völu systur hans og fjölskyldna þeirra, Jóns stjúpföður hans og Guðrúnar móður hans. Fyrst og fremst er Þór, í faðmi móður sinnar, í huga okkar.

The Quiet Girl (2022)★★★★⯪👍👍

Níu ára írsk stúlka af barnmörgu heimili er send úr sveit út í aðra sveit.

Það er óneitanlega skrýtið að horfa á mynd um unga stúlku sem fer út í sveit eftir þá umfjöllun um íslensk fósturheimili. An Cailín Ciúin er samt aðeins öðruvísi enda um frændfólk að ræða.

Myndin er nær eingöngu á írsku. Það eru einstaka persónur sem tjá sig á ensku og aðeins fleiri sem sletta stöku ensku orði.

An Cailín Ciúin er falleg og einföld mynd um gildi þess að koma vel fram við börn.

Óli gefur ★★★★⯪👍👍

Small Things Like These (2024)★★★★⯪👍👍

Hvað gerist ef góðir menn loka augunum?

Ef þú sest niður og horfir á írska mynd sem gerist á tuttugustu öldinni er ekki alltaf auðvelt að giska nákvæmlega hvaða áratug um sé að ræða. Í Small Things Like These kom stærsta vísbendingin í formi dægurlags. Síðan leikur myndin sér líka að þessu tímaleysi.

Cillian Murphy og Emily Watson leika aðalhlutverkin í Small Things Like These sem byggir á samnefndri bók. Aðalpersónan er fjölskyldufaðir í litlum bæ í suðausturhluta Írlands. Áskorun hans er að sætta fortíð sína og samtíð.

Það má alveg segja að Small Things Like These kallist á við hryllingsmyndina Fréwaka. Eða, öllu heldur, myndirnar sína báðar hvað það er sem írskt kvikmyndagerðarfólk telur mikilvægast að fást við í dag.

Small Things Like These gerir hlutina auðvitað allt öðruvísi. Hún er eins og aðalpersónan. Hæglát og lætur ekki mikið yfir sér en undir niðri ólgar sama reiði og í Fréwaka.

Ben Affleck og Matt Damon eru meðal framleiðenda Small Things Like These.

Óli gefur ★★★★⯪👍👍.

Lola og Holly (og Candy)

Tónlistarmaðurinn Moby var nýlega að tjá sig um Kinks-lagið Lola. Hans túlkun er að það sé transfóbískt. Ég er ekki alveg sammála.

Það flækir málið töluvert að á þessum tíma hafði fólk ákaflega takmarkað orðfæri þegar það vildi tjá sig um þessi málefni. Það getur því verið erfitt að sjá hvort eitthvað hafi verið 1) meint á særandi hátt, 2) óvart særandi, 3) hlutlaust orðalag eða 4) kærleiksríkt.

Það getur vissulega verið stuðandi að hlusta á Lola með nútímaeyrum. Orðalagið virkar meiðandi. Allavega ef við erum á því að hér sé fjallað um manneskju sem skilgreinir sig sem konu. Sú túlkun er ekki sjálfgefin.

Í bókinni God Save The Kinks fjallar höfundurinn Rob Jovanovic um grein í Record Mirror frá 1970 og segir:

Ray [Davies] was questioned about whether Lola was a man or a woman, but he avoided giving a straight answer, concluding with ‘It really doesn’t matter what sex Lola is, I think she’s alright.’

Það er áhugavert að Ray kom sér undan því að nota hefðbundnar skilgreiningar á kyni. Í nútímanum erum við líka í þeirri hættu að hengja okkur í einfaldar skilgreiningar. Er Lola trans eða ekki? Hún gæti verið það. Lola gæti líka skilgreint sig sem samkynhneigðann karlmann sem stundum bregður sér í gervi konu. Kannski var Lola kynsegin? Möguleikarnir eru ótalmargir.

Þetta minnir auðvitað líka á lag Lou Reed Walk on the Wild Side. Í þeim texta er fjallað um fimm manneskjur. Þó við vitum nákvæmlega hvaða manneskjur er verið að fjalla um þá vitum samt ekki nákvæmlega þær hefðu skilgreint sig. Þeim skorti orðin sem við eigum núna.

Við gætum tekið línurnar sem fjalla um Holly sem rangkynjun en í mínum huga er þetta saga af því að koma út úr skápnum. Það mætti jafnvel kalla þetta endurfæðingu.

Holly came from Miami, F.L.A.
Hitch-hiked her way across the U.S.A.
Plucked her eyebrows on the way
Shaved her legs and then he was a she

Af þeim sem fjallað er um í Walk on the Wild Side vitum við mest um Holly Woodlawn. Henni er rétt lýst sem trans konu en hún notaði greinilega stundum orðalag um sjálfa sig sem ég myndi ekki nota um hana.

Annars er önnur tenging milli Walk on the Wild Side og Lola. Fólk hefur komið fram með þá tilgátu að Lola sé Candy Darling, trans kona sem Ray Davies hitti á sínum tíma. Það er sú Candy sem Lou Reed söng um. Samkvæmt Ray er þetta samt ekki raunin.

Hvorugt þessara laga er fullkomið og ekki höfundarnir heldur. Þau er þó heimild um að samfélögin sem þessir menn hrærðust í endurspegla ekki þá ímynduðu fortíð sem oft er talað um þar sem „karlmenn voru karlmenn og konur voru konur“ og engum hefði dottið í hug að flækja málin. Sú fortíð var aldrei til.

Umræðan um Lola hefur þó ljóstrað upp þeim óvæntu upplýsingum að bræðurnir Ray og Dave Davies tala stundum saman. Það er allavega jákvætt.

Annars má alltaf taka fram að ef það sem ég segi um trans fólk stangast á við það sem trans fólk segir sjálft eru allar líkur á að ég hafi rangt fyrir mér.

Fréwaka (2024) ★★★★★👍👍

Þrátt fyrir erfið persónuleg mál gerist kona heimahjálp í dreifbýli þar sem írska er ráðandi tungumál (Gaeltacht).

Hey, ég lærði þjóðfræði á Írlandi og hef áhuga á írskri sögu og menningu. Gæti verið að ég heillist af hryllingsmynd sem byggir á öllu þessu? Ekki nema það sé vel gert og það er vel gert í Fréwaka (orðið þýðir víst rætur á írsku).

Það hjálpar örugglega að þekkja írska menningu til að skilja hvað er á seyði en ég efast um að það sé nauðsynlegt til að kunna að meta Fréwaka. Það er samt ágætt að rifja upp fyrir áhorfið hve þrúgandi áhrif kaþólsku kirkjunnar voru á Írland tuttugustu aldarinnar, sérstaklega fyrir konur.

Fréwaka er eftir Aislinn Clarke. Aðalhlutverkin eru í höndum Clare Monnelly (Moone Boy) og Bríd Ní Neachtain (Banshees of Inisherin).

Mig langar að segja meira en mér þætti betra að fólk leyfði myndina að koma sér á óvart.

Í Fréwaka sjást annars hefðbundnir Músarindilsdagsbúningar. Á annan í jólum var víst hefð að veiða smáfuglinn.¹ Það var bannað alla aðra daga en það var mjög táknrænt að veiða einn akkúrat þennan dag. Það er ekki alveg ljóst hvað þetta átti að tákna en þarf allt táknrænt að tákna eitthvað?

Ég man ekki eftir að hafa lifað mig jafn innilega inn í hryllingsmynd og Fréwaka. Andrúmsloftið var algjörlega yfirþyrmandi. Frábær.

Óli gefur ★★★★★👍👍.

¹ Músarindill er víst vísindalega séð Troglodytes troglodytes.

Chuck Norris og brandararnir

Á níunda áratugnum var eftirspurn eftir myndbandsspólum slík að nokkur framleiðslufyrirtæki (s.s. Cannon) dældu út efni. Sumt átti viðkomu í bíóhúsum en annað fór beint á leigurnar.

Í gegnum þessar ódýru myndir urðu til minniháttar stjörnur. Ein af þeim var Chuck Norris. Hann virtist leika aðalhlutverkið í cirka þremur myndum sem voru sífellt endurgerðar með mismunandi nöfnum. Samkvæmt kunnugum þá er víst hægt að leysa flest vandamál með hringsparki.

Það getur varla verið að ég hafi komist hjá því að sjá neina þeirra. Ég sá nefnilega töluvert af drasli en ég man ekki eftir einni einustu. Eina áhorfið sem ég hef skráð á mynd með Chuck Norris skv. Letterboxd er DodgeBall og ég var búinn að gleyma að hann væri þar. Líklega sá ég einhverja þætti af Walker: Texas Ranger en það vissu allir að þetta væri fjöldaframleitt drasl.

Hillan sem innihélt myndir með Chuck Norris og öðrum álíka leikurum á myndbandaleigum var eitthvað til að forðast. Það var til fólk sem fílaði þær en flestir komust yfir það tímabil í lífi sínu og/eða nálguðust þær með meiri húmor en aðdáun.

Á einhverjum tímapunkti virðist Chuck Norris hafa haldið því fram að hann væri sexfaldur heimsmeistari í karate. Þegar á leið fór fólk að setja spurningarmerki við þessa staðhæfingu. Hún er nefnilega augljóslega ósönn. Það undirstrikar líka punktinn minn. Fólk tók Chuck Norris ekki alvarlega. Ástæðan fyrir því að hann var yfirhöfuð í DodgeBall er að hann var brandari.

Sem leiðir okkur að „staðreyndum um Chuck Norris„. Þetta eru brandarar sem náðu líklega hápunkti sínum í kringum 2006. Formúlan var að koma með fáránlegustu mögulegu staðhæfingu um ofurkarlmennsku og yfirfæra hana á hallærislegustu hasarmyndastjörnu níunda áratugarins.

Þetta var angi af sömu menningu og færði okkur rikkrólið þar sem fólk var platað til að smella á hlekk tónlistarmyndbandið Never Gonna Give You Up með Rick Astley.

Chuck Norris er með ísbjarnarmottu heima hjá sér, björninn er ekki dauður, hann bara þorir ekki að hreyfa sig.
Chuck Norris getur grætt lauk.
Chuck Norris getur sigrað sólina í störukeppni.

Þegar á leið áttaði ég mig á að fólk var farið að taka þessa brandara alvarlega. Það hélt að forsendan væri sú að Chuck Norris væri í raun aðdáunarverður harðjaxl. Aðallega var þetta yngra fólk sem hafði ekki lifað og hrærst í myndbandaleigumenningu níunda áratugarins.

Þegar hann lést sá ég fljótlega endurteknar hlægilegar staðhæfingar um að Chuck Norris hefði raunverulega verið sexfaldur heimsmeistari í karate. Því miður er erfiðara að afsanna slíkt en sanna. Ég reyndi samt.

Það er margt óljóst í þessu en mér sýnist að Chuck Norris hafi sigrað árið 1968 og/eða 1969 í móti sem kallaðist Long Beach International Karate Championships. Sumsé alþjóðlegt mót frekar en heimsmeistaramót. Keppendur hafa þó væntanlega ekki komið víðsvegar að því þarna var um að ræða aðra tegund af karate en er víst algengust í Asíu (karate er víst vinsæl í sumum löndum þar). Frá árinu 1970 hefur aftur á móti verið til alvöru heimsmeistarakeppni í karate sem Norris virðist aldrei hafa sigrað.

Það hljómar ekki hættulega að gera hetju úr afdönkuðum hasaramyndaleikara en Chuck Norris nýtti sér athyglina til að tala fyrir hugðarefnum sínum. Hann var öfgahægrisinnaður vísindaafneitari sem vildi helst að Bandaríkin væru duglegri að drepa fólk.

Rick Astley virðist aftur á mót vera fínn gaur og Never Gonna Give You Up er ágætis popplag sem mátti alveg við framhaldslífi.

Pink Floyd – The Wall (1982) ★★★★⯪👍👍

Rokkstjarna í tilvistarkreppu reynir að átta sig á sjálfum sér og eigin lífi.

Ég er í raun ekki mjög stór aðdáandi Pink Floyd. Ég er hrifnastur af Wish You Were Here og nokkrum lögum af The Wall. Í raun bjóst ég ekki við að heillast af Pink Floyd – The Wall. Annars hefði ég líklega séð hana miklu fyrr.

Aðalhlutverk Pink Floyd – The Wall er í höndum Bob Geldolf. Persóna hans heitir Pink Floyd sem er vísun í texta Have a Cigar (eða atviksins sem texti lagsins fjallar um). Rúmum fjörutíu árum seinna er líklega erfitt að skilja hve undarlegt þetta leikaravel var. Bob Geldof var pönkari og pönkarar voru ekki sérstaklega hrifnir af framúrstefnulegu rokki hljómsveita eins og Pink Floyd.

Frægasti leikari Pink Floyd – The Wall er Bob Hoskins sem leikur umboðsmanninn. Christine Hargreaves sem leikur mömmuna var þó mögulega frægari í heimalandinu því hún var víst í Krýningarstræti. Persóna Joanne Whalley (seinna bandstrik Kilmer og enn seinna ekki lengur bandstrik Kilmer) er svo lítilvægt að hún fær ekki einu sinni nafn heldur er bara ein af fjórum „Groupies“.

Pink Floyd – The Wall virkar ákaflega sjálfsævisöguleg. Það er ekki alveg jafn augljóst á plötunni sjálfri þó margir textar gefi það til kynna. Það er allavega erfitt að hlusta á Mother og velta ekki fyrir sér hvernig sambandi höfundarsins við móður sína var háttað.

Mamma’s gonna make all of your nightmares come true
Mamma’s gonna put all of her fears into you

Höfundur textans og handrits Pink Floyd – The Wall er Roger Waters. Bakgrunnur hans minnir óneitanlega á aðalpersónuna. Það er líka þannig að þó rokkstjarnan sé kölluð Pink heyrði ég hann örugglega nokkrum sinnum nefndan Roger.

Þó Waters sé augljósa fyrirmyndin má líka sjá Pink sem vísun í stofnanda Pink Floyd sem heimurinn þekkti sem Syd Barrett en var alltaf Roger heima hjá sér. Það er líka auðvelt að sjá tengslin milli aðalpersónunnar og frægu ljósmyndarinnar af því þegar Barrett birtist í Abbey Road þar sem fyrrverandi félagar hans voru að taka upp Wish You Were Here. Á þeirri mynd sést að hann hefur rakað af sér hár og augabrúnir.

Þó held ég að aðalpersónan sé meira og minna Waters sjálfur og að vísanirnar í Barrett tákni frekar ótta hans við að enda jafn firrtur og gamli félagi hans var á þeim tímapunkti. Veggurinn sjálfur táknar margt en aðallega firringuna, það að vera úr tengslum við allt og alla.

Pink Floyd – The Wall er bæði leikin og teiknuð. Alan Parker er leikstjóri myndarinnar en Gerald Scarfe sá um teiknimyndahluta hennar (sem minnir á köflum á Wizards eftir Ralph Bakshi). Helsta afrek myndarinnar er að þó hlutarnir séu ákaflega ólíkir þá er hún ekki sundurlaus heldur myndar sterka heild.

Mín upplifun af Pink Floyd – The Wall er að þarna hafi listamaðurinn verið að bera sál sína. Myndin sem við fáum af honum er ekki beinlínis falleg en hún virðist vera heiðarleg. Það er auðvitað allt önnur spurning hve mikinn sannleik er raunverulega að finna þarna.

Pink Floyd – The Wall er besta útgáfan af því sem ég ímyndaði mér að hún gæti verið. Hún er að mörgu leyti frumúrstefnulegt, progg, rokk í kvikmyndaformi. Miðað við hve mishrifið fólk er af slíkri tónlist er ekki skrýtið að myndin veki blendin viðbrögð.

Maltin gefur ★★⯪☆.

Ebert gefur ★★★★.

Óli gefur ★★★★⯪👍👍.

Hard Boiled (1992) ★★★★☆👍👍

Lögga í Hong Kong skýtur fyrst og skýtur svo aftur og aftur.

Það er skammarlegt að ég hafði ekki séð neinar myndir John Woo nema tvær af þeim bandarísku, sumsé Broken Arrow og Mission Imposssible 2. Það var ekki gott aðgengi að Hong Kong hasarmyndum á Akureyri.

Hard Boiled er almennt ótrúlega heimskuleg mynd. Það er ekki minnsta vit í neinu. Hasarinn er aftur á móti svo góður og fyndinn að mér varð alveg sama.

Chow Yun-fat og Tony Leung leika aðalhlutverkin en Philip Kwok er sérstaklega eftirminnilegur sem „Mad Dog“. John Woo leikur barþjón sem er fyrrverandi lögga og vinur aðalpersónunnar.

Ég þykist sjá smá áhrif frá Miami Vice á Hard Boiled. Hún minnti mig líka töluvert á þættina Hunter um samnefnda löggu sem endaði yfirleitt á að drepa glæpamennina í stað þess að handtaka þá. Þetta var svo yfirgengilegt að einn þátt snerist alveg sérstaklega um að Hunter leyfði einum óþokka að lifa.

Það hefði kannski mátt skera fimmtán mínútur af Hard Boiled.

Óli gefur ★★★★☆👍👍

Pfau – Bin ich echt? (2025) ★★★★☆👍

Austurískur maður byrjar að tapa sjálfum sér vegna þess að hann eyðir dögum sínum í að leigja sig út.

Pfau: Bin ich echt? er á svipuðum slóðum og Rental Family. Munurinn er að þessi keyrir á húmor en hin á tilfinningum. Það mætti alveg spyrja hvort ég væri hrifnari af þessari ef ég hefði séð hana á undan. Allavega fínasta fyndnimynd.

Óli gefur ★★★★☆👍.

Marty Supreme (2025) ★★★★⯪👍👍

Um miðja síðustu öld lendir frekar pirrandi borðtennisspilari ýmsum í hremmingum sem eru oft honum sjálfum að kenna.

Hvernig er hægt að hafa söguhetju sem er ótrúlega fráhrindandi í tvo og hálfan klukkutíma án þess að áhorfendur séu farnir að hatast við hann og myndina sjálfa? Mögulega hjálpar að hafa Timothée Chalamet í hlutverkinu? Svo er mikilvægt að þó Marty sé óþolandi þá er oft traðkað á honum.

Fólk segir margt að Timothée Chalamet hafi tapað Óskarsverðlaununum sem besti leikari af því að hann vildi vinna. Hann virðist ekki skilja að fólk vill helst verðlauna þann leiksigur að þykjast ekki vilja vinna.

Tónlistarvalið í Marty Supreme er óvenjulegt en skemmtilegt.

Óli gefur ★★★★⯪👍👍

Herz aus glas (1976) ★★★⯪☆👍

Missir ómissandi manns umturnar daglegu lífi í bæversku þorpi á átjándu öld.

Ég veit ekki. Werner Herzog á að hafa dáleitt leikara Herz aus glas í von um … eitthvað. Kannski tókst honum það. Allavega er þetta undarleg mynd. Svo er það líka að fólk virðist oft ekki átta sig á að leikstjórinn er viljandi fyndinn. Ég er samt ekki alveg viss um hvenær það er óvart en ég hló reglulega.

Glerblástursatriðin eru sérstaklega flott.

Óli gefur ★★★⯪☆👍 en á mjög óræðan hátt.