Day: 18. nóvember, 2008

Mjólkurbúðir og litasjónvarp

Þjóðfræðilexía.

Nú verð ég að játa að ég hef ekki kynnt mér feril Steingríms Joð Sigfússonar í heild sinni og vona því að ef einhver þekkir betur til geti leiðrétt mig. Ég var allavega að rekast á frekar undarlegar staðhæfingar um feril Steingríms. Hann á sumsé að hafa verið á móti litasjónvarpi og lokun mjólkurverslana. Þetta eru hvoru tveggja þingmál frá árinu 1976. Þá var Steingrímur að útskrifast frá Menntaskólanum á Akureyri.

Nú útiloka ég ekki þann möguleika að Steingrímur Joð hafi verið harður andstæðingur þess að loka mjólkurbúðum eða að hann hafi, eins og svo margir landsbyggðarmenn, talið meiri nauðsyn á að bæta útsendingaskilyrði frekar en taka upp litasjónvarpi (enda það bara skynsemi). Ég veit bara ekkert um það.

Ég efast hins vegar stórkostlega um að þessir frjálshyggjustrákar sem halda þessu fram hafi farið í gríðarlega heimildarleit til að komast að því hvaða skoðanir Steingrímur Joð hafði á þessum málum. Þeir hafa heyrt sögu sem samrýmdist þeirra heimsýn og því trúað henni hugsunarlaust.

Líklegast er náttúrulega að hér sé um að ræða sögur af eldri þingmönnum sem hafa endurnýjast. Gamlar sögur fá nýjar aðalpersónur til að þær geti lifað áfram. Eftir að George Bush varð forseti byrjaði ég að heyra töluvert af sögum um hann sem voru undarlega kunnuglegar. Ástæðan er sú að ég hafði áður heyrt þær með fyrrverandi varaforsetanum Dan Quayle í aðalhlutverki. Sama á við um sögur af Marilyn Manson sem voru margar endurunnar úr Alice Cooper/Ozzy Osbourne sögum.

Ekki trúa hverju sem er börnin mín.

Verkefni í Kennaraháskólanum um bænir

Ég var að lesa gamalt verkefni um trúarviðhorf í skólum úr gamla Kennaraháskólanum:

Niðurstaðan úr spurningunni um bænaiðkun kemur ekki heldur vel út í könnuninni í ár ef hún er borin saman við fyrri niðurstöður. Árið 1986 kemur fram að 46% biðja oft, 45% sjaldan, 7% aldrei. Árið 1996-1997 voru sambærilegar tölur þær að 31,5% biðja oft, 34,2% stundum, 21,9% biðja sjaldan en 12,4% aldrei.

Kemur ekki vel út? Er eðlilegt að kennaranemar lýsi því á þennan hátt yfir að það sé neikvætt að færri nemendur séu að biðja bænir?

Bráðabirgðaformaður fer frá

Þegar Guðni tók við sem formaður Framsóknarflokksins þá sýndist mér á öllu að hér væri um bráðabirgðaformann að ræða. Ég held að flestir í flokknum hafi verið á þeirri skoðun. Vandamálið er að Guðni var ekki sammála. Hann hélt að sinn tími væri barasta kominn þó hann væri í raun að renna út. Það virðist hafa valdið töluverðri streitu innanhúss.

Ég skil raunar ekki hver hélt að Guðni ætti sér framtíð í stjórnmálunum. Mér fannst hann stimpla sig endanlega úr leik með bjánalegum framgangi sínum í þætti Sverris Stormskers í sumar. Hann var greinilega ekki að höndla þetta.

Bjálfaskapur Bjarna Harðar eyðilagði náttúrulega endanlega fyrir Guðna. Hann stóð eftir einn og yfirgefinn í þingflokknum, umkringdur Evrópusambandssinnum. Það er erfitt að vera útlagi og formaður á sama tíma. Augljóslega hefði verið virðulegast fyrir manninn að sitja aðeins lengur í stað þess að fara út á Kanarí. En hann hafði það ekki í sér.

Það að Bjarni Harðar hafi ráðlagt Guðna að segja af sér er áhugavert. Draumur Bjarna er augljóslega að Valgerður hverfi líka á braut og væntanlega hefur hann séð afsögn Guðna fyrst og fremst sem leið til að þrýsta á það.

Nú eru einhverjir að láta sig dreyma um að Guðni og Bjarni sameinist í einhverjum nýjum flokk. Ég á voðalega erfitt að sjá endurkomu Bjarna í pólitík. Væntanlegir samstarfsmenn Bjarna þyrftu alltaf að búast við því að hann stingi þá í bakið ef upp koma deilur. Hver vill vinna með manni sem er þekktur fyrir bakstungur?

Forsjárhyggja Steingríms Joð

Ég er þeirrar skoðunar að styrkja eigi eiginfjárstöðu Seðlabankans og stórauka gjaldeyrisvaraforðann. Ég held að það hafi verið ægileg mistök að nota ekki tækifærið meðan það gafst og var mjög gráupplagt að halda gjaldeyriskaupum Seðlabankans áfram. Ég skildi aldrei af hverju þeir hættu þegar við blöstu þær aðstæður sem þá voru og eru enn. Að þeim mun sterkari sem gjaldeyrisvaraforðinn væri og þeim mun sterkari sem Seðlabankinn væri, þeim mun líklegra væri að okkur tækist að fara mjúklega í gegnum þetta að gengisbreytingarnar yrðu vægari en ella o.s.frv. Þó að þar hafi vissulega nokkuð verið að gert, ég viðurkenni það, held ég að menn hefðu þurft bæði fyrr og í miklu myndarlegri mæli að styrkja stöðuna þar.

Hver var ástæða þess að norska krónan hélt velli í gjaldeyrishruninu á Norðurlöndunum í kjölfar bankakreppunnar upp úr 1990? Hún var bara ein. Sú staðreynd að norski Seðlabankinn er óheyrilega sterkur og stendur hátt upp úr í hlutfallslegum samanburði seðlabankanna á Norðurlöndum. Finnski, sænski og danski Seðlabankinn réðu ekkert við ástandið en Norðmenn stóðu það af sér og við sluppum reyndar furðulega vel. Merkilegt nokk. Kannski af því að við áttum þá ríkisbanka sem höfðu þá stöðu að hafa ríkisábyrgð á lánum sínum og ríkið að bakhjarli og sigldu í gegnum bankakreppuna mun mjúklegra en einkavæddu bankarnir annars staðar á Norðurlöndunum gerðu. (Gripið fram í: Er komin bankakreppa?) Nei, hún er ekki komin. Bankar sem höfðu verið einkavæddir árin á undan í Noregi og Svíþjóð enduðu aftur að miklu leyti í eign ríkisins. Ég er ekki að segja þetta vegna þess að ég óttist eða vonist endilega eftir því að þannig fari hjá okkur. Það geri ég ekki. En það sem hefur einu sinni gerst það getur alltaf gerst aftur einhvers staðar annars staðar á hnettinum. Er það ekki?

Það er rétt að taka fram að þetta var sagt fyrir um ári síðan. Það er engu logið um forsjárhyggju Steingríms Joð. Hann barasta ætlaði að bjarga okkur frá bankakreppu þó hún væri ekki einu sinni til staðar!